სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის...

of 2 /2
ანაგა ვაქირი მაშნაარი წნორი ასანური ერისიმედი ჯუგაანი ტიბაანი ქვემო მაჩხაანი ძველი ანაგა ქვემო ბოდბე ქვემო მაღარო მაღარო ულიანოვკა ჭოტორი ნუკრიანი ზემო ბოდბე ზემო მაღარო საქობო ფანიანი ბოდბისხევი ყარაღაჯი ხორნაბუჯი ხირსა სიღნაღი ანაგა ვაქირი მაშნაარი წნორი ასანური ერისიმედი ჯუგაანი ტიბაანი ქვემო მაჩხაანი ძველი ანაგა ქვემო ბოდბე ქვემო მაღარო მაღარო ულიანოვკა ჭოტორი ნუკრიანი ზემო ბოდბე ზემო მაღარო საქობო ფანიანი ბოდბისხევი ყარაღაჯი ხორნაბუჯი ხირსა სიღნაღი 1. სანდრო ახმეტელის მუზეუმი (სოფ. ანაგა) 2. კეკელა თანდაშვილის დუქანი (სოფ. ანაგა) 3. ბოდბის წმინდა ნინოს მონასტერი 4. ბოდბის ღვთისმშობლის შობის მამათა მონასტერი 5. ხატიაშვილების საგვარეულო სახლი (სოფ. ვაქირი) 6. ვასო გოძიაშვილის მემორიალური მუზეუმი (სოფ. ვაქირი) 7. ხალხთა მეგობრობის მუზეუმი (სოფ. ილიაწმინდა) 8. მერაბ ბაიდოშვილის სახელოსნო (სოფ. მაღარო) 9. მაჩხაანის თეატრი (სოფ. ქვემო მაჩხაანი) 10. სავაჭრო დუქანი (სოფ. ქვემო მაჩხაანი) 11. ფორე მოსულიშვილის სახლ-მუზეუმი (სოფ. ქვემო მაჩხაანი) 12. ნადირაშვილების სახლი (სოფ. ქვემო მაჩხაანი) 13. ნუკრიანის სახელოსნოები 14. ზვიად ნადირაშვილის რკინის სახელოსნო (სოფ. ნუკრიანი) 15. ეთნოგრაფიული ეზო ,,ქიზიყი“ (სოფ. ნუკრიანი) 16. ვაჟა მოსულიშვილის მუზეუმი (ქ. წნორი) 17. ვანო სარაჯიშვილის მუზეუმი (ქ. სიღნაღი) 18. მუსიკალური სკოლა (ქ. სიღნაღი) 19. „მარანი ფიროსმანზე“ (ქ. სიღნაღი) 20. სიღნაღის მუზეუმი 21. სანდრო მირიანაშვილის მუზეუმი (ქ. სიღნაღი) 22. ხირსის მონასტერი (სოფ. ტიბაანი) ალტრენატიული ტური „სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსები“ გამოცემულია სათემო განვითარების ცენტრის მიერ, პროექტის „სათემო ინიციატივების მხარდაჭერა კახეთის რეგიონში“ ფარგლებში, ორგანიზაცია „პური მსოფლიოს“ მხარდაჭერით. სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსების პირველადი აღწერა განხორციელდა სათემო განვითარების ცენტრის (CDC), კონსულტაციისა და ტრენინგის ცენტრის (CTC) და სათემო კავშირი ნუკრიანის (CUN) ერთობლივი პროექტის „სიღნაღი კულტურისათვის“ ფარგლებში, 2014 წელს, EWMI/G-PAC ფინანსური მხარდაჭერით. რუკაში ასახულია მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსების მხოლოდ მცირედი ნაწილი. მეგზურის შედგენაზე მუშაობდნენ: ანა მარგველაშვილი, თამარ ამაშუკელი, ქეთევან გოგობერიშვილი, მაია ბიძინაშვილი ფოტო: ანა მარგველაშვილი, მაია ბიძინაშვილი, თორნიკე მახარაშვილი, დიანა კაკაშვილი ტექსტზე მუშაობდა: დიანა კაკაშვილი ინფორმაციისთვის დაგვიკავშირდით sat[email protected] www.satemo.ge სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსები მეგზური ნეში აშენებული სამრეკლო. მონასტერი არა მარტო სასულიერო, არამედ კულტურულ-საგანმანათლებ- ლო კერასაც წარმოადგენდა. მე-17 სა- უკუნიდან აქ ფუნქციონირება დაიწყო სასულიერო სასწავლებელმა, სადაც ღვთისმეტყველებასთან ერთად საერო მეცნიერებებსაც ასწავლიდნენ. აქვე იყო უმდიდრესი წიგნთსაცავი. ეგზარქოსების მიერ ბოდბის ეპარ- ქიის გაუქმებამდე აქ მამათა მონასტე- რი იყო. დედათა მონასტერი კი იმპე- რატორ ალექსანდრე III-ის ბრძანებით გაიხსნა 1889 წელს. 4 ბოდბის ღვთისმშობლის შობის მამათა მონასტერი ეკლესია მდებარეობს საგინაანთ უბანში, რომელიც მოქმედი დასახლე- ბული ცენტრი იყო მეოცე საუკუნის 60- იან წლებამდე. სტიქიურმა მოვლენებ- მა განაპირობა მისი გაუკაცრიელება. მე-18 ს-ში მეფე ერეკლე მეორემ სიღ- ნაღის ეკონომიკური განვითარების მიზ- ნით სომეხი ვაჭრები ჩამოასახლა. მათი გარკვეული ნაწილი სიღნაღში დასახლ- და, ნაწილი კი – მიმდებარე სოფლებში. 3 ბოდბის წმინდა ნინოს მონასტერი ბოდბის წმინდა ნინოს სახე- ლობის დედათა მონასტერი ქართ- ველთა განმანათლებლის, წმინდა ნინოს დაკრძალვის ადგილასაა აგე- ბული. ამდენად, იგი ოდითგანვე წარ- მოადგენდა ქართველ მეფეთა და დიდებულთა საზრუნავ ადგილს. შუა საუკუნეებში აქ იკურთხებოდნენ კახ- თა მეფეები. ეკლესია აქ ძველთაგანვე არსებობდა, მაგრამ სამნავიანი ბაზი- ლიკის სახე მან VIII-IX საუკუნეებში მიიღო. მღვდელმთავარი იოანე ბოლ- ნელის ღვაწლით კი 1823 წელს ტაძა- რი მოიხატა, გაკეთდა ახალი კანკელი, რომელიც დღემდეა შემორჩენილი. კომპლექსში ასევე შედის XIX საუკუ- 1 სანდრო ახმეტელის მუზეუმი (სოფ. ანაგა) რეჟისორი და თანამედროვე ქართული თეატრის ერთ-ერთი ფუძემ- დებელი სანდრო ახმეტელი 1886 წელს სოფელ ანაგაში დაიბადა; წლების განმავლობაში იყო თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრის მთავარი რეჟისორი და სამხატვრო ხელმძღვანელი. 1937 წელს დააპატიმ- რეს მავნებლური საქმიანობის ბრალ- დებით და მიუსაჯეს დახვრეტა. მუზეუმში შესაძლებელია რეჟისო- რის ცხოვრებასთან დაკავშირებული მემორიალური ნივთების: წერილების, პუბლიკაციებისა და ფოტოსურათების, ასევე სპექტაკლების ფოტომასალის ნახვა. 2 კეკელა თანდაშვილის დუქანი (სოფ. ანაგა) ქვრივ კეკელა თანდაშვილს თავისი ნაშრომ-მონაგარით 1907 წელს აუშენე- ბინებია სავაჭრო დუქანი სამი ვაჟისათ- ვის, სამ ნაწილად გაუყვია და ანდერძიც დაუტოვებია. ქვის ფილაზე ამოკვეთილი ანდერძი კი შენობის ფასადზე განუთავ- სებია, სადაც მისი ხილვა ყველას შეეძ- ლო. ,,1907 წ. თიბათვესა გავაკეთე ესე შენობა ქვირივი კეკელა თანდაშვილმა ჩემის მონაგარით 70 თუმანი დავხარჯე. მინამ ცოცხალი ვარ მე, თავისუფლება მაქვს. სიკვდილის შემდეგ ჩემ 3 შვილს ეკუთნის“ ვკითხულობთ ანდერძში. ქიზი- ყურ დიალექტზე შესრულებული წარწე- რის ხილვა დღესაც შესაძლებელია. ღვთისმსახურებისა და საეკლესიო რი- ტუალების აღსრულება მათ საგინაანის ეკლესიაში დაიწყეს, რომელიც წმინ- და ნინოს მიძინების სახელობისა იყო. შეიცვალა მისი არქიტექტურული იერი და მე-18 ს-დან აქ მონოფიზიტური ეკ- ლესია ამოქმედდა. მოგვიანებით ბოდ- ბეში (საგინაანში) მცხოვრები სომხები უმეტესწილად წნორსა და სიღნაღში გადასახლდნენ, მცირედი ნაწილი – დე- დოფლიწყაროში. 1986 წლიდან მონო- ფიზიტების შეკრება ამ ეკლესიაში აღარ ხდებოდა. 2012 წელს მისი რესტავრა- ცია დაიწყო და იგი მართლმადიდებელ ეკლესიას დაექვემდებარა. ხალხის მეხსიერებაში საგინაანთ უბნის ეკლესიას დღესაც ნასომხარი ეწოდება.

Embed Size (px)

description

ალტრენატიული ტური „სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსები“ გამოცემულია სათემო განვითარების ცენტრის მიერ, პროექტის „სათემო ინიციატივების მხარდაჭერა კახეთის რე გიონში“ ფარგლებში, ორგანიზაცია “პური მსოფლიოს“ მხარდაჭერით. სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსების პირველადი აღწერა განხორციელდა სათემო განვითარების ცენტრის (CDC), კონსულტაციისა და ტრენინგის ცენტრის (CTC) და სათემო კავშირი ნუკრიანის (CUN) ერთობლივი პროექტის „სიღნაღი კულტურისათვის“ ფარგლებში, 2014 წელს, EWMI/G-PAC ფინანსური მხარდაჭერით.სიღნაღის მუნიციპალიტეტის სოფლებში ტრადიციული საცხოვრისების კვლევა და აღწერა განხორციელდა ორგანიზაციების "სამოქლაქო ინიციატივა" და "კულტურული მემკვიდრეობის არასამთავრობო მონიტორინგი" მიერ, 2014 წელს.რუკაში ასახულია სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის რესურსების მხოლოდ მცირედი ნაწილი; მათ შორის ობიექტები რომელნიც დღემდე ხელმიუწვდომელი რჩება დამთვალი ერებლისათვის. შესაბამისად რუკის მიზანი, ამ ობიექტების შესახებ ფართო საზოგადოების ინფორმირებაა.

Transcript of სიღნაღის მუნიციპალიტეტის კულტურის...

  • 1.(.)

    2.(.)

    3.

    4.

    5. (.)

    6.(.)

    7. (.)

    8. (.)

    9.(.)

    10.(.)

    11.- (.)

    12.(.)

    13.

    14. (.)

    15.,,(.)

    16.(.)

    17.(.)

    18.(.)

    19.(.)

    20.

    21.(.)

    22.(.)

    ,,.

    (CDC),(CTC)(CUN),2014,EWMI/G-PAC.

    .

    :,,,

    :,,,

    :

    [email protected] www.satemo.ge

    . ,

    -- . -17 - , . .

    - - . - III- 1889 .

    4

    , - 60- . - .

    -18 - - - . -, .

    3 -

    - , -. , - . - . , - VIII-IX . - 1823 - , , . XIX -

    1(.)

    - - 1886 ; . 1937 - - .

    - : , , .

    2 (.)

    - 1907 - -, . -, -. ,,1907 . 70 . , . 3 . - - .

    - , - . -18 - - . - () , -. 1986 - . 2012 - .

    .

  • 19,, (.) XIX -

    - - , - ; , . - -.

    20 - ,

    , - . - -.

    - , . - , -, - .

    - , -, , -, .

    6(.)

    1905 . . 1924 - , . - : ,, -?! ; ,, , -; III; . ,, . ,, , - . 1976 . - -.

    -, , , , -, - , - .

    7 (.)

    - - - 90- . - . 1830 - - ; . 90- - .

    1980- - ,, , 90- - . - - , --, - .

    8(.)

    - . - , - , , - - , , , -.

    10 (.), -

    - , . -, 100- , - . , 1895 , ,, .

    -. : - , ; , . - - . - .

    11- (.)

    ; - (1939 .). 1941 , -, 1943 . 1944 - , . - . 1944 , , - - -. 1970 ,, - .

    - - . - . -2 .

    12 (.)

    - - , . - () , . - . , -. - , - XIX - - . , - , - - - . -, - . , , - . -. , , - .

    13 (.)

    , - - . - . ( - ), - . - , -, .

    -, - , .

    14 (.)

    2006 . - . - , , , -, .. - , . - . -, - .

    15,,(.) -

    - - , -, , . , - . ,, - . .

    17(.) , -

    -- - (1879-1924) . . - - - -, , . - .

    9 (.)

    1899 - . - -. - : , , - . . : . , ( , ) - - .

    - .

    5 (.)

    - 1900 . - . , -, - . - - , - . - , - - - .

    21(.)

    ( ) 1914 . . . - - . . - . . - - , - , -. - , , . , -19 - , .

    22 (.)

    - VI - - - . . : , (- ), . - - . -10 - , - ( XVI ). - , - , -.

    , - . - - - - (XI ).

    XX 90- -.

    16(.)-

    1961 . . -. - ( 24 . ), - . , . 1984 - -. , - . - , - , .

    18 (.) -

    , . - , - , , , -. 2007 . - - , - . .