Statistika - Ushtrime

Click here to load reader

Embed Size (px)

Transcript of Statistika - Ushtrime

  • STATISTIKA Dr. Rahmije Mustafa

    Ushtrime

    Fakulteti Ekonomik

    Universiteti i Prishtins Fakulteti Ekonomik

  • | Dr. Rahmije Mustafa

    2 STATISTIKA

    1. ka sht statistika? Statistika definohet si shkenc e cila prmes madhsive (vlerave) numerike bn hulumtimin e karakteristikave t dukurive masive. Statistika sht shkenc e cila prcjell zhvillimin e dukurive n natyr, ekonomi dhe shoqri. 2. Cka sht objekt i hulumtimit t statistiks? Objekt i hulumtimit t statistiks sht studimi i ans sasiore dhe cilsore t dukurive massive si dhe karakteristikave t variacionit t tyre n nj koh dhe vend t caktuar. 3. Cilat jan metodat e statistiks?

    1) Induksioni (nga individualja tek e prgjithshmja) 2) Deduksioni ( nga e prgjithshmja tek individualja) 3) Analiza (shprndahen dukurit) 4) Sinteza (bashkon dukurit) 5) Metodae analogjis (lidhshmris) 6) Metoda representative 7) Metoda grafike

    4. Cilt jan parimet e shoqeats statistikore? 1) Aftsimi i ekspertve t statistiks 2) Kmbimi i zbulimeve shkencore dhe prvojs 3) Miratimi i metodologjis unike 4) Objekti dhe prmbajtja e veprimtaris statistikore 5) Harmonizimi i afateve n hulumtimin statistikor 6) shtja e publikimeve statistikore si dhe format e kmbimit ndrkombtar.

    5. Cka kuptoni me dukurin masive? Dukuria masive ( popullimi) paraqet do bashksi t ndryshme njerzish, objektesh, sendesh, rastesh etj.Dukuria masive sht sasia e diferencuar n mnyr cilsore. 6. Cka kuptoni me njesin statistikore? Njesia statistikore (individi) paraqet njesit prbrse t popoullimit. Psh. Njesia statistikore (individi):

    1) Suksesi i studentve n fakultet, 2) Puntort e nj lmie t ekonomis kombtare, 3) Harxhimet mujore t telefonit n ndrmarje, 4) Harxhimet ditore t energjis etj.

    7.N sa njesi matse t vecanta e hulumton statistika njesin statistikore? Statistika hulumton njesin statistikore n kto njesi matse t veanta:

    1) Njesia e vllimit t dukuris (regjistrimit, numrimit, raportimit t nj dukurie) 2) Njesia e raportimit (evidentimit) 3) Njesia pr matjen e variacionit (variance, devijimi standard dhe disperzioni)

    8.Cka sht tipari dhe sa lloje t tipareve dallojm? do veti e veant pr secilin dhe e prbashkt pr t gjitha njesit quhet TIPAR. Kemi dy lloje t tiparve:

    1) Tipare sasiore 2) Tipare cilsore

  • | Dr. Rahmije Mustafa

    3 STATISTIKA

    Tiparet i ndajm: Sipas tipit (mosha, pasha, numri I studentve) Sipas forms (mnyrs s krijimit) Sipas prmbajtjes (brendis)

    9.Cka paraqet variacioni? Variacioni paraqet lviyjet q shprehin ndryshimin e sasis ose t cilsis s tiparit dhe dukurive masive n trsi. 10.N sa forma paraqitet variacioni? Variacioni paraqitet n dy forma:

    1) Variacioni si ndryshim dhe 2) Variacioni si koeficient

    11.Nga se varen rezulltatet e fituara nga analiza statsitikore? Rezultatet e fituara nga analiza statistikore varen: Nga aplikimi i metodave krkimore dhe Nga cilsia e t dhnave t grupuara t dukuris

    12.Cilt jan fazat e puns krkimore?

    Vrojtimi statistikor Prmbledhja dhe grupimi i t dhnave Prpunimi dhe analiza statistikore Publikimi i rezultateve

    13.Cka kuptoni me fazn e vrojtimit statistikor? Vrojtimi statistikor bn regjistrimin dhe grumbullimin e t dhnave pr dukurit masive dhe tipareve t tyre t llojllojshme.

    Ktu bhet verifikimi i tr dokumentacionit

    Bhet pregaditja rreth organizimit m t mir

    Bhet kontrollimi dhe verifikimii qllimit dhe detyrs s dhn

    Bhet grumbullimi i materialit i cili do t jet lnd e prpunimit n fazat e tjera t hulumtimit.

    14.Sipas burimit t t dhnave statistikore dallojm sa lloje t vrojtimit dallojme? Sipas burimit t t dhnave statistikore dallojm: Vrojtimi i drejtprdrejt Vrojtimi prms dokumenteve Vrojtimi sipas deklarimit.

    15.Sipas menyrs s vrojtimit, grumbullimi i t dhnave kryhet prmes ktyre formave: Mnyra ekspeditive (ekspertt statistikor) Prmes thyerjes zyrtare Mnyra postelegrafike Prmes korespodentve Mnyra e vetregjistrimit prmes pyetsorve.

  • | Dr. Rahmije Mustafa

    4 STATISTIKA

    16.Varesisht nga qllimi i krkimit, natyra e dukuris dhe rethanat n tcilat gjendet dukuria dallojm kto lloje t vrojtimit. Vrojtimi sipas kohs (t vazhdueshme dhe jo t vazhdueshme) Vrojtimi sipas vllimit (vrojtim i prgjithshm dhe i pjesshm)

    17.Cilt jan format kryesore t vrojtimit t pjesshem? Format kryesore t vrojtimit t pjesshm jan: Mostra (merret vetm nj pjes e rastsishme) Anketa (ankohet vetm nj pjes e rastsishme) Monografia (hulumtohet detalisht nj njsi)

    18.Cilt jan llojet e gabimeve statistikore? Gabimet e reprezentimit (prfaqsimit)- e rastsishme dhe t qllimta Gabimet e regjistrimit

    19.Grupimi i t dhenave sipas kriterit t pergjithshem bazohet ne tri mnyra edhe ate: Grupimi sipas qllimit (grupimi tipologjik-sipas tipareve ), (grupimi i variacionit-

    ndryshimet brenda nj tipari), (grupimi analitik-lidhje e ndrsjell shkak pasoj) Grupimi sipas llojit t tiparit (grupimet cilsore, sipas tiparve sasiore, sipas tiparve

    kohore dhe hapsinore). Grupimi sipas vllimit t tiparit (grupimi i thjesht-vetm nj tipar, i kombinuar- dy a m

    shum tipare dhe rigrupimi- nj numr i madh grupesh shndrohet n m t vogla).

    20.Radhitja e t dhnave statistikore mund t kryhet? Radhitja me dor Radhitja me mjete teknike dhe Radhitja e kombinuar

    21.Varsisht nga tipari q tregojn variacionet serit munde ti ndajme: Seri t thjeshta (t dhna pr nj tipar) Seri t prbra (t dhna pr m shum tipare) Seri hapsinore (teritoriale) Seri kohore ose kronologjike Seri t shprndarjes

    23.Cka jan pasqyrat statistikore? Pasqyrat statistikore jan form ku paraqiten serit dhe rezultatet nga materiali i prmbledhur dhe i grupuar statistikor. 24.Sipas prmbajtjes t pasqyrs statistikore dallojm?

    Pasqyra t thjeshtastatistikore (pr nj tipar) Pasqyra t prbra (dy a m shum tipare) Pasqyra t kombinuara statistikore

    25.Ne baz t prmbajtjes, natyrs, ecuris s dukuris dhe menyrs s ndrtimit, grafet statistikore mund t ndahen ? Grafet statistikore mund t ndahen n 3 grupe:

    1) Diagrame (grafe me figura gjeometrike) 2) Kartograme dhe

  • | Dr. Rahmije Mustafa

    5 STATISTIKA

    3) Ideograme (grafe me figura natyrale). 26.Cka kuptoni me fazn e analizes statistikore? Analiza statistikore paraqet fazn e tret dhe t fundit t dukuris masive, kjo faz pson pas hulumtimeve t bra rreth vrojtimit, prmbledhjes, grupimit dhe paraqitjes grafike t t dhnave t sistemuara. 27.Analiza statistikore varesisht nga karkateristikat e dukurive masive ne thelb dallohen si? Analiza statike (gjendja se si sht dukuria) Analiza dinamike (zhvillimi i dukuris) Analiza reprezentative (mostra, anketa) Analiza regressive (raportet n mes dukurive t ndryshme)

    28.Gjate analizes se distribuimite te serive me se shumti perdoren keto elemente: Madhsit mesatare Treguesit e variabilitetit Invariantet baz Invariantet e momenteve statistikore

    29. Cka paraqesin momentet statistikore? Momentet statistikore jan tregues relative t asimetris dhe kurtozisit, t cilat paraqesin devijimin e nivelizuar mesatar t t dhnave n seri nga mesatarja e tyre. 30. Cka paraqet probabilitetit? Teoria e probabilitetit meret me aplikimin e metodave te ndryshme ne analizen e raporteve te dukurive stohastike. 31. Cilet jane llojet e probabilitetit? Llojet e Probabilitetit: - Prova e rastit - Ngjarja - Probabilitetiingjarjes - Probabiliteti me kusht - Probabiliteti pa kusht - Ndryshoret e rastit dhe llojet e tyre 32. Cka paraqet prova? Prova paraqet, parasheh ose prcakton dukuri potenciale (hudhja e monedhs). 33. Per cka perdoret analiza e regresionit?

    Analiza e regresionit me se shpeshti perdoret per hulumtimin e variabilitetit te dy fenomeneve, nga te cilat njera paraqitet si variabel e pavarur kurse tjetra e varur. 34. Cka quajme teresi e pergjithshme dhe cka quajm moster? Dukurin te cilen deshirojme ta studijojme dhe analizojme quhet teresie pergjithshme, ndersa pjesa e nejsive qe zgjidhet per vrojtim konkret quhet moster. 35. Cilet jane metodat kryesore te zgjedhjes se njesive ? Metodat kryesore te zgjedhjes se njesive jane:

  • | Dr. Rahmije Mustafa

    6 STATISTIKA

    Metoda e rastit (zgjedhja e rastesishme nga teresia e pergjithshme) Mostra e kualifikuar (zgjedhja e rastesishme nga teresia e pergjithshme me pare e regulluar apo kualifikuar) Panel mostra (zgjedhet ne menyre te rastesishme).

    USHTRIME

    KOEFIIENTI I VARIACIONIT - Variacioni paraqet lvizjet apo ecurit q shprehin

    ndryshimin e sasis ose cilsis s atributit t individit (njsit statistikore) dhe dukuris

    masive(popullimi) n trsi.

    Prmes variacionit si lvizje, si ecuri dhe si ndryshim zbulohen ligjshmrit n natyr, n

    ekonomi dhe n shoqri.(gjat vrojtimit t fenomeneve t ndryshme , ecurit e variacionit mund

    t analizohen n hapsir, dhe n nj periudh t caktuar)

    STATISTIKA si shkenc merret me studimin e ligjshmrive t variacionit t atributit n

    kuadr t njsis statistikore masive n trsi

    Kemi dy lloje:

    Variacioni si ndryshim-paraqet ndryshimin(diferencn) n mes madhsis raportuese dhe paraprake

    t nj atributi apo tipari.

    Prmes formuls aritmetike ndryshimi i dy niveleve t atributit t vrojtuar tregon

    variacionin pr periudha (nivele) t caktuara kohore.

    Nse nivelet (t dhnat) e atributit (tiparit) i shnojm me N

    Variacioni i ndryshimit 1 = N2-N1,N2,N3,.....Ni(i =1,...n) dhe variacionin me

    :1r2r3r....i(i=1...n) ather variacioni si ndryshim prmes formuls do t shprehet si vijon

    Vd1=N2-N1

    Vd2=N2-N1

    Vd3=N2-N1

    Vdi=Ni+1-Ni

    Vdn_1=Nn-Nn_1

    Rezultat e fituara nga raportet e paraqitura n formul, prmes niveleve t periudhave

    t ndryshme kohore, tregojn shtimin, stagnimin apo rnien e dukuris s vrojt