2 Programim i

download 2 Programim i

of 27

  • date post

    03-Apr-2018
  • Category

    Documents

  • view

    221
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of 2 Programim i

  • 7/29/2019 2 Programim i

    1/27

    Universiteti Shtetror i Tetovs

    Fakulteti i Shkencave Matematike-NatyroreDepartamenti i Informatiks

    PROGRAMIM ILigjerata 2

    fisnik.dalipi@unite.edu.mkfisnikd.wordpress.com

    mailto:fisnik.dalipi@unite.edu.mkmailto:fisnik.dalipi@unite.edu.mkmailto:fisnik.dalipi@unite.edu.mkmailto:fisnik.dalipi@unite.edu.mk
  • 7/29/2019 2 Programim i

    2/27

    Prmbajtja

    Mr. Fisnik Dalipi

    Hyrje n algoritme Koncepti i algoritmit

    Shembuj t algoritmeve

    Prshkrimi i algoritmit

    Karakteristikat themelore t algoritmit

    Principet e puns s kompjuterit ka sht kompjuteri?

    Pjest kryesore t kompjuterit hyrje, dalje, memoria Pjesa ekzekutive e kompjuterit procesori

    Modeli i Von-Neumannit pr kompjuterin

  • 7/29/2019 2 Programim i

    3/27

    Hyrje n algoritme

    Mr. Fisnik Dalipi

    ka sht algoritmi?

    Algoritmi = metod, procedur, rregullore pr zgjidhjen enj problemi apo arritjen e nj qllimi.

    Ky nuk sht definicion preciz n kuptimin matematikor Procedura asocon me nj varg hapash t fundshm t

    cilt duhet t kryhen pr zgjedhjen e nj problemi.

    Metoda shpesh prdoret n matematik, por zakonisht e

    prfshin edhe procedurn e pafund e cila jep zgjidhjevetm te limitet (analiza matematikore, matematikanumerike).

  • 7/29/2019 2 Programim i

    4/27

    Hyrje n algoritme (vazhdim)

    Mr. Fisnik Dalipi

    Prse sht e nevojshme ta dim ka sht algoritmi?

    Detyra kryesore: zhvillimi i algoritmeve t sakt dheefikas

    Intuitivisht sht e qart se efikas d.m.th i shpejt,kurse i sakt d.m.th zgjidhja (rezultati) t jet afrzgjidhjes s vrtet.

    Ekziston edhe definicion i sakt matematikor pralgoritmin, por ai nuk sht aq i thjesht kjo iu duhetatyre q merren me vetit e algoritmeve.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    5/27

    Shembuj t algoritmeve

    Mr. Fisnik Dalipi

    Shembuj standard t algoritmeve Receptt e gatimit (prgatitja e ushqimeve),

    Receptt pr prgatitjen e pijeve dhe koktejeve,

    Udhzuesi i prdorimit i secilit aparat,

    Zgjidhja e detyrave matematikore.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    6/27

    Prshkrimi i algoritmeve

    Mr. Fisnik Dalipi

    N prgjithsi, si duhet t duken instruksionet dhe nga seprbhen?

    Paraqitja e prgjithshme e tyre sht:

    hapi 1

    hapi 2...

    hapi n (i fundit)

    Me fjal t tjera algoritmi prbhet nga nj varg hapash, t cilat

    jan t fundme, e t cilat po ashtu duhet t ekzekutohen meqllim t arritjes s qllimit, respektivisht, t zgjidhet problemi.

    Secili hap i veant i algoritmit paraqet instruksion apourdhres (komand) e cila duhet t ekzekutohet.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    7/27

    Paraqitja dhe ekzekutimi ialgoritmit

    Mr. Fisnik Dalipi

    Zakonisht, instruksionet Shnohen njri pas tjetrit,

    Ekzekutohen sipas asaj radhitjeje.

    Por, ekzistojn edhe instruksione q e ndryshojnradhitjen standarde t ekzekutimit. Shembuj: Nse kemi nj kusht a dhe b ather kalo tek hapi x dhe y

    Prsriti disa hapa deri sa t plotsohet kushti x dhe y

    Prsriti disa hapa pr disa her.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    8/27

    Llojet e instruksioneve

    Mr. Fisnik Dalipi

    Instruksionet kan form t njjt, dhe prbhen nga dy pjes:

    ka duhet t bj = operacioni

    Ku duhet t ekzekutohet = objekti mbi t cilin kryhet operacioni

    Si e msuam, kemi katr lloje t instruksioneve pr kontrollimin e

    ekzekutimit t operacioneve: t sekuencs

    t selektimit

    t prsritjes

    t nnprogrameve

    Sekuencs

    nj seri urdhrash q ekzekutohen njra pas tjetrs Selektimit - struktur kontrolluese me kusht, ekzekuton urdhra t

    ndryshm mvarsisht nga kushti

    Prsritjes ekzekutimi prsritet derisa plotsohen kushtet eparapara.

    Nnprogramet

    shrbejn pr struktuimin e kodit duke e ndar nnjsi m t vogla

  • 7/29/2019 2 Programim i

    9/27

    Prshkrimi i algoritmit

    Mr. Fisnik Dalipi

    Algoritmi duhet t punoj mbi t dhnat e prgjithshme,me rndsi sht q t punoj sipas procedurs snjjt.

    Pr shembull, m leht sht q shkruhet algoritmi i cilie gjen zgjidhjen pr barazimet e prgjithshme katrore

    ax2 + bx + c = 0

    Pr a, b, c R, ku a0, se sa algoritmi q e gjen zgjidhjene barazimit konkret

    x2 3x + 2 = 0.

    Zgjidhja pr barazimin katror arrihet me formuln

    Kush jan ktu instruksionet?

  • 7/29/2019 2 Programim i

    10/27

    Karakteristikat e algoritmeve

    Mr. Fisnik Dalipi

    Pra, te algoritmet kemi disa operacione q aplikohen mbi disa tdhna n form t disa hapave e q japin ndonj rezultat (zgjidhje).

    Figurativisht:

    Karakteristikat e algoritmit:

    Ka (ose nuk ka) t dhna hyrse

    Ka t dhna dalse

    Mbaron pr nj koh t fundme Gjithmon sht i definuar t mos jet i paqart

    Duhet t jet efikas (t mbaroj n nj koh t arsyeshme)

    ALGORITMHYRJE

    DALJE

  • 7/29/2019 2 Programim i

    11/27

    Hyrje/Dalje

    Mr. Fisnik Dalipi

    Hyrje:

    Secili algoritm ka 0 ose m shum, porprfundimisht shum tdhna hyrse.

    Ato duhet ti zgjedhim nga nj klas e objekteve hyrse

    Algoritmet me 0 hyrje nuk jan t shpesht, por ekzistojn. Ktoprovojn (testojn) ndonj procedur fikse. Psh: provo nse 327sht numr i thjesht, ose zgjidhe barazimin katror konkret.

    Nse algoritmi ka m shum objekte t ndryshme n hyrje,

    themi se sht i prgjithshm, pasi e zgjidh t gjith klasn eproblemit. Psh. Barazimi katror me parametrat a, b, dhe c.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    12/27

    Hyrje/Dalje (vazhdim)

    Mr. Fisnik Dalipi

    Dalje:

    Secili algoritm duhet t ket s paku nj dalje, ndryshe do t duketse nuk ka zgjidhur ndonj problem t caktuar

    Pra, deri m tani flasim pr objekte q ndodhen n hyrje dhe dalje,por nuk dihet se kalohet nga njri te tjetri.

    ALGORITMHYRJE DALJE

  • 7/29/2019 2 Programim i

    13/27

    Mbarimi (Fundshmria)

    Mr. Fisnik Dalipi

    Mbarimi Secili algoritm duhet t mbaroj pas disa hapave t fundme

    pr do hyrje.

    Tek programet doher duhet t shihet nse hyrja sht

    dhn pa gabim. Psh, te barazimi katror koeficienti a mund tjet 0, kurse nga formula e zgjidhjes del se kemi pjestim me0.

    N praktik duhet t parashihen t gjitha kufizimet reale dheduhet q atyre tu largohemi. Psh, te programi i cili lexon

    temperaturn T t ujit, duhet t kemi kufizimin 0 T 100.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    14/27

    Prcaktueshmria & Qartsia

    Mr. Fisnik Dalipi

    Kur projektojm nj algoritm, nuk e dim menjher n fillim seprej cilave hapa prbhet procedura e zgjidhjes s problemit.

    Zakonisht problemi ndahet n disa trsi m t mdha, t cilat izgjedhim duke pasur parasysh varshmrin e tyre reciproke.

    Nse trsit jan t mdha, ather bjm ndarjen e tyre nnjsi m t vogla. Kjo metod quhet rafinimi hap pas hapi (eng.Stepwise refinement).

    Deri kur duhet t zbatohet rafinimi hap pas hapi? Varet ngaekzekutimi i algoritmit (cilat instruksione ai i njeh dhe cilat mund

    ti ekzekutoj). Algoritmi prbhet nga nj varg me instruksione themelore

    (elementare, primitive) dhe duhet t jet qart i definuar prekzekutuesin e algoritmit.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    15/27

    Efikasiteti

    Mr. Fisnik Dalipi

    Algoritmi duhet q t mbaroj pr nj koh tarsyeshme, q sht m me rndsi sesa fundshmriae tij.

    T themi, 500 vjet nuk sht koh e arsyeshme!

    A ka algoritme t till? Ka!

    Pr problemet e klass s kompleksitetit NP-kompletenuk ekzistojn algoritme efikase. Psh. Udhtari tregtar.

    Ekzistojn probleme pr t cilt nuk ekzistojn algoritmepr zgjidhjen e tyre ato quhen probleme algoritmikishtt pazgjidhshme. (krko n Google: List of unsolvedproblems in computer science)

  • 7/29/2019 2 Programim i

    16/27

    Ndrtimi dhe funksionimi ikompjuterit

    Mr. Fisnik Dalipi

    1.ka sht kompjuteri? Kompjuteri = makin pr ekzekutimin e algoritmeve

    Ashtu si ka do algoritm hyrje dhe dalje, ashtu edhekompjuteri duhet t ket pjest hyrse dhe dalse.

    Pjesa hyrse: i lexon t dhnat nga nj medium

    Pjesa dalse: mekanizm q i shkruan t dhnat nndonj medium.

    Q t mundet nj algoritm t ekzekutoj ndonjinstruksion n kompjuter, na duhet memorie ku duhet tshnohen dhe lexohen ato. Na duhet edhe procesor qt ekzekutohen kto instruksione.

  • 7/29/2019 2 Programim i

    17/27

    Modeli logjik i nj kompjutorimodern

    Njsit hyrse

    Njsit dalse

    Memorja operative apo kryesore Procesori

    Kanalet komunikuese

    Memorjet externe apo sekundare

    Mr. Fisnik Dalipi

  • 7/29/2019 2 Programim i

    18/27

    Modeli logjik=Modeli i VonNeumannit

    Mr. Fisnik Dalipi

  • 7/29/2019 2 Programim i

    19/27

    Modeli logjik=Modeli i VonNeumannit Njsia qendrore n princip prbhet nga nj memori

    kryesore dhe nj procesor, kurse Procesori nga ana tjetr prbhet nga nj njsi

    aritmetiko-logjike pr kryerjen e detyrave t parashtruara

    dhe nj njsie kontrolluese pr koordinimin e rrjedhavendrmjet tgjitha elementeve e sistemit kompjuteriksbashku

    Mr. Fisnik Dalipi

    http://en.wikipedia.org/wiki/File:Von_Neumann_architecture.svg
  • 7/29/2019 2 Programim i

    20/27

    Procesori

    Cpu- central processingunit, miroprocesoraponjsia qndrore- milionatranzistor mikroskopik tndrlidhur mes veti n

    disa njsi funksionaledhe t paketuara n njip.

    realizon prpunimin e tdhnave n kuptim t

    ngusht t fjalsrespektivisht detyrakryesore e CPU sht tirealizon urdhrat(instrukcionet) me qllimt prpunimt t tdhnave Mr. Fisnik Dalipi

    Lloji iProcesorit

    Numri itransistorve

    Viti i zhvillimit(prodhimit)

    Intel 4004 2.300 1971

    Intel Pentium (P5) 3.100.000 1993