Zorginstellingen nr. 4

44
NIEUWS? WWW.ZORGINSTELLINGEN.NL zorg instellingen Platform voor managers in ziekenhuizen en ouderenzorg 37 e jaargang nr. 4 Juni 2012 Winnaars Gastvrijheidszorg Awards Energie besparen met slim onderhoud Feng Shui in Arnhems verpleeghuis THEMA ICT & DOMOTICA

description

Zorginstellingen juni 2012

Transcript of Zorginstellingen nr. 4

Page 1: Zorginstellingen nr. 4

NIEUWS?

WWW.ZORGINSTELLINGEN.NLzorginstellingen

Platform voor managers in ziekenhuizen en ouderenzorg

37e jaargang nr. 4 Juni 2012

Winnaars Gastvrijheidszorg AwardsEnergie besparen met slim onderhoudFeng Shui in Arnhems verpleeghuis

THEMA ICT & DOMOTICA

Page 2: Zorginstellingen nr. 4

Albron zorgt voor lekker eten en drinken in een prettige ambiance, zo creëren wij voor onze gasten een ‘even

weg uit het ziekenhuis’ moment.

U vindt Albron niet alleen in ziekenhuizen, maar ook in de ouderenzorg en in kleinschalige woonvoorzienin-

gen. Wilt u de mogelijkheden van een samenwerking zien en proeven? Neem contact op via [email protected]

of kijk op www.albron.nl/cure.

Goede horeca ontzorgt

Albron feliciteert het Sint Franciscus Gasthuis...

....met het behalen van de

Gastvrijheidszorg Award 2012

en hun vijf sterren status!

Wij zijn trots om hun horeca-

partner te zijn.

Daarnaast feliciteren wij onze

partners het Amphia Zieken-

huis in Breda, het Westfries-

gasthuis in Hoorn en GGZ

locatie Landgoed de grote Beek

in Eindhoven, met het behalen

van een top tien notering in de

Gastvrijheidszorg Award 2012.

Page 3: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 3

Inhoud

Online

5Van de redactie

6Nieuws

8Actueel Gastvrijheidsonderzoek

11Nationaal Congres Gastvrijheidszorg 15Nieuwe locatie Pleyade Arnhem

20Column Frederiek Morees

ICT & DOMOTICA

21ICT Barometer

24Dwaaldetectie

25Business Discovery

29Slim onderhoud

32Vastgoedstrategie

34Nieuw meetinstrument mantelzorg

38Product & Markt

40 Service

42Agenda en Advertentie-index

21

34

15

> ZorgInstellingen is sinds enige tijd ook op Twitter te volgen. Ga naar www.twitter.com/zorginstelling en wordt volger. Zo blijft u dagelijks op de hoogte van het laatste nieuws uit de zorgsector. Niet alleen interessant voor uzelf, maar u heeft ook de mogelijkheid om uw eigen volgers snel op de hoogte te stellen van het nieuws door te retweeten.<

> Wat is er te doen? Voor welke cursus kan ik me inschrijven. Welk congres is interessant om bij te blijven in mijn vakgebied? En naar welke beurs moeten mijn medewerkers beslist toe? De website van uw eigen vakblad houdt evenementen en andere belangrijke agenda-onderwerpen nauwgezet in de gaten. Ga voor het complete overzicht naar de website. lees verder < www.zorginstellingen.nl/evenementen

> Eens per twee weken verschijnt ZorgInstellingen in de vorm van een digitale nieuwsbrief. Iedereen die geïnteresseerd is in het laatste nieuws uit de zorgsector kan zich abonneren op deze gratis nieuwsbrief. Ook bevat de nieuwsbrief informatie over de nieuwste producten en diensten. Abon-neren? lees verder < www.zorginstellingen.nl

> Onlangs is bekend geworden wie de winnaars zijn van de Gastvrij-heidszorg Awards 2012 (zie elders in deze uitgave). Niet gewonnen? Ook in 2013 is het weer mogelijk het gastvrijheidsniveau van uw zorginstelling te laten beoordelen. De inschrijving van de editie 2013 van Gastvrijheidszorg met Sterren is inmiddels geopend. Ga daarom snel naar de website www.zorgmetsterren.nl voor alle informatie over het gastvrijheidsproject. Schrijf u in en ook uw zorgorganisatie heeft kans om goede sier te maken met de uitslag. Van harte aanbevolen!

Albron zorgt voor lekker eten en drinken in een prettige ambiance, zo creëren wij voor onze gasten een ‘even

weg uit het ziekenhuis’ moment.

U vindt Albron niet alleen in ziekenhuizen, maar ook in de ouderenzorg en in kleinschalige woonvoorzienin-

gen. Wilt u de mogelijkheden van een samenwerking zien en proeven? Neem contact op via [email protected]

of kijk op www.albron.nl/cure.

Goede horeca ontzorgt

Albron feliciteert het Sint Franciscus Gasthuis...

....met het behalen van de

Gastvrijheidszorg Award 2012

en hun vijf sterren status!

Wij zijn trots om hun horeca-

partner te zijn.

Daarnaast feliciteren wij onze

partners het Amphia Zieken-

huis in Breda, het Westfries-

gasthuis in Hoorn en GGZ

locatie Landgoed de grote Beek

in Eindhoven, met het behalen

van een top tien notering in de

Gastvrijheidszorg Award 2012.

Page 4: Zorginstellingen nr. 4

Ontdek de voordelen voor uw bedrijf en bel ons vandaag nog! 035 543 07 38

· Wachtbeleving wordt positief, de gast kan zich na het melden aan de balie vrij bewegen door het ziekenhuis, of buiten.

· De arts bepaalt in welke volgorde de patiënten mogen komen.

· Geen wachtrijen, onnodige stress en ergernis meer tijdens het wachten.

· Een duidelijk signaal dat voor slechtziende of slechthorende patiënten niet kan worden gemist.

Gastvrijheid tijdens het wachten!

Patiënten oproepsysteem

Innovatieve communicatie oplossingen en advies voor hospitality gerelateerde toepassingen - www.vedosign.com

Bel ons voor

een demonstratie!

035 543 07 38A

PROD

UCT

FRO

M H

ME

WIR

ELES

S

Geef een nieuwe dimensie aan uw tafel!

softer • thicker • more absorbent feel • fo ld • communicate

www.lotusprofessional.eu

Lotus Professional® NexxStyle® servettenWilt u meer dan een 2-laags servet, maar toch niet te veel

betalen? Kies dan voor NexxStyle: 2x dikker en zachter

dankzij de luchtkussentjes. De exclusieve ‘dambord’

embossing zorgt voor een chique uitstraling. NexxStyle

servetten zijn stevig, uiterst absorberend, mooi te vouwen

en maar liefst beschikbaar in 19 kleuren uit de mix n’ match

collectie.

©2

012 G

eorg

ia-P

acific. A

lle rechten

voo

rbeh

ou

den

. M

eer info

rma

tie over o

nze p

rod

ucten

kun

t u vin

den

op

ww

w.lo

tusp

rofessio

na

l.eu

Lotus Professional

NIEUW!

Page 5: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 5

redactioneel

Werk aan de Winkel

Nederlanders zijn eigenlijk best tevreden over de gezondheidszorg. Uit de laatste ICT Barometer van Ernst & Young blijkt dat het publiek de zorg een 7,1 als rapportcijfer geeft. Vooral de kwaliteit, service en bereikbaarheid scoren goed. De toepassing van ICT wordt echter het minst gewaardeerd, terwijl de zorgconsument juist behoefte heeft aan bijvoorbeeld het maken van afspraken via internet of e-mailcontact met de behandelaar.Veel ziekenhuizen en andere zorgaanbieders zijn ervan doordrongen dat de moderne consument gewoon met de tab of smartphone in contact wil komen met de buitenwereld. Ze denken vaak goed na over de mogelijkheden die er zijn. De implementatie van een ge-bruiksvriendelijk systeem is echter vaak toch nog net een stap te ver.Zo ook in het regionale ziekenhuis waar ik zelf al jaren klant ben. Bij het maken van een afspraak riep ik nog enthousiast tegen de dame van het afsprakenbureau het een enorme vooruitgang te vinden dat afspraken – zo wordt althans geafficheerd – via het web kunnen worden gemaakt. Ze hielp me echter snel uit de droom. Het systeem stelt niet veel meer voor dan dat via de website van het ziekenhuis een bericht verstuurd kan worden met het verzoek een afspraak in te plannen. Vervolgens wordt een mail teruggestuurd met daarin een tijdstip dat mij ongetwijfeld toch niet schikt.De toepassing van ICT behoeft dus nog wel wat aandacht. Belang-rijke boodschap van de onderzoekers van Ernst & Young: goede ICT-toepassingen verbeteren de concurrentiepositie. In elk geval heeft de privékliniek in het ziekenhuis waar ik al jaren kom mij juist als klant gekregen, omdat concurrenten – die note bene letterlijk bij mij om de hoek zitten – níet de mogelijkheid bieden om 24/7 een afspraak te maken. Kortom: werk aan de winkel als u de ICT niet goed op orde heeft.

ANNET VAN DEN BErg

hoofdredacteur

ColofonZOrgINSTELLINgEN IS EEN UITgAVE VAN B + B VAKMEDIANET

HOOfDrEDACTEUr Annet van den Berg, [email protected]

EINDrEDACTEUr Dennis van Asselt

rEDACTIErAADChiel Bos, Noor van den Bergh en Rob van den Bergh

MEDEwErKErS AAN DIT NUMMErDick Bakker, Alice de Boer, Marjolein Broese van Groenou, Aline de Bruin, Monique van Dijen, Bas Goedvolk, Bas van der Horst, Sophieke Klaver-de Jong, Frederiek Morees, Annemieke van Ramshorst, Rianne Scott-Verhoef, Ted Walker en Leendert van Wezel

COVErONTwErpArjan Anderiesen

ArT DIrECTION & VOrMgEVINgMr. Richardson, Lieke Jonker

UITgEVErRuud Bakker, [email protected]

MArKETINgLeendert van Wezel

ACCOUNTMANAgErJeroen Baar, [email protected]

ABONNEMENTENADMINISTrATIE & TrAffICJolanda van Selm, [email protected]

ADrESB + B Vakmedianetpostbus 219, 1400 AE BussumTel. [email protected]

ABONNEMENTENZorgInstellingen verschijnt acht keer per jaar. Jaarabonne-ment Nederland €115,00 (excl. BTw), België €122,50 bui-tenland overig €150,00. Abonnementen worden automatisch verlengd, tenzij twee maanden voor vervaldatum schriftelijk is opgezegd. Los nummer €17,50 (excl. BTw).

BANKrELATIE Van Lanschot Bankiers 22.63.05.716.

DrUKVan der Wiel & Rosmalen Drukkers, Arnhem

DOELgrOEpAlgemeen & financieel management, facilitair management, hoofden inkoop & voeding, ICT-management & hoofden administratie.

COpYrIgHTAlle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag wor-den verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gege-vensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of op enige andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever.Copyright: ©2012

DISCLAIMEr:Alle in ZorgInstellingen opgenomen informatie is met de grootste zorgvuldigheid samengesteld. De juistheid en vol-ledigheid kunnen echter niet worden gegarandeerd. B + B Vakmedianet en de bij deze uitgave betrokken redactie en medewerkers aanvaarden dan ook geen aansprakelijkheid voor schade die het directe of indirecte gevolg is van het gebruik van de opgenomen informatie.

B+B VAKMEDIANET IS AANgESLOTEN BIJ HET OpLAgE INSTITUUT (HOI)

Page 6: Zorginstellingen nr. 4

NewsflAsh

6

Daikin lanceert nieuwe lijn warmtecollectoren

Herfstservetten van Duni

Warmtepomp GEA Grasso uniek in europa

Nieuwe generatie Aircosystemen

Kijk op www.schweitzerziekenhuis.nl

2012-April / ZorgInstellingen

Nieuws

Padua wint weer

Schippers wil verspilling in zorg aanpakken

Voor de tweede keer is het Tilburgse zorgcentrum Padua de winnaar geworden van de Gastvrijheids-zorg Award in de categorie Verpleging & Verzorging. De prijs werd uitgereikt tijdens het Nationaal Congres Gastvrijheidszorg 2012 in Ede. Ook werd toen bekend dat het Sint Franciscus Gasthuis in Rotterdam zich een jaar lang het meest gastvrije ziekenhuis van Nederland mag noemen. Emergis in Kloetinge heeft de eerste Gastvrijheidszorg Award in de categorie GGZ gewonnen. Vorig jaar ston-den vertegenwoordigers van het centrum voor geestelijke gezondheidszorg in het Zeeuwse Kloetinge ook al op het podium om de Gastvrijheidsprijs GGZ, een aanmoedigingsprijs, in ontvangst te nemen. Winnaar van de eerste aanmoedigingsprijs Kleinschalige Woonvormen is Judith Leysterhof in Hardinx-veld-Giessendam. De Eten is Feest! Award van Unilever Food Solutions is eveneens uitgereikt op het congres. Deze ging naar Magnushof van Woonzorggroep Samen in Schagen. Kijk op pagina 10 voor

een verslag in beeld van het congres. Kijk op pagina 10 voor een verslag in beeld van het congres.

Er moet een einde komen aan verspilling in de zorg. Dat vindt minister Edith Schippers van Volks-gezondheid, Welzijn en Sport. Ze is geschrokken van recent onderzoek dat uitwees dat patiënten in de thuiszorg gemiddeld voor zo’n honderd euro aan overgebleven medicijnen, verbandmid-delen en andere materialen thuis hebben liggen. De minister wil dat de farmaceutische industrie en producenten van verbandmiddelen in samenwerking met de apothekers kleinere verpakkingen maken. Ook moet er volgens haar bekeken worden hoe verpleegkundigen grote verpakkingen met medicijnen en verbandmiddelen voor meer dan één patiënt kunnen gebruiken. “Zonder dat de patiënt er minder van wordt, kunnen we miljoenen euro’s besparen”, aldus Schippers. Ze wil dat patiënten voor meer zorg in de buurt terechtkunnen, bijvoorbeeld bij de huisarts. Ook moet de verpleegkundige weer de wijk in, want dat bespaart geld.

2012-Juni / ZorgInstellingen6

meer nieuws zorginstellingen.nl6

Bereikbaarheid speelt grote rol bij ziekenhuiskeuze In Nederland heeft 96 procent van de consumenten een voorkeur voor een bepaald ziekenhuis. Dat blijkt uit de resultaten van de GfK ZiekenhuisMonitor, het nieuwe meetinstrument van Intomart GfK. Het nieuwe meetinstrument laat zien waarom mensen bepaalde keuzes maken in de zorg. Maar liefst driekwart van de ondervraagden geeft aan dat de bereikbaarheid van een ziekenhuislo-catie een grote rol speelt bij de keuze. Hieronder valt zowel een goede bereikbaarheid met de auto als met het openbaar vervoer. Ook een goede parkeergelegenheid bij het ziekenhuis is belangrijk. Bovendien speelt de eerste indruk van een ziekenhuis mee. Aan de respondenten die een eerste voorkeur voor een ziekenhuis hebben, is ook gevraagd naar de mate waarin ze dat centrum aan familie of vrienden zouden aanbevelen. De top 3 ziekenhuizen die het hoogst scoren in de mate van aanbevelen zijn het Antonius Ziekenhuis Sneek-Emmeloord, het St. Antonius locatie Nieuwe-gein en het Sint Anna Ziekenhuis in Geldrop.

Veel mantelzorgers ook werkzaam in zorginstellingen

Ruim 80 procent van de mantelzorgers voert ook taken uit in het verpleeg- of verzorgings-huis van hun naaste. Ruim 40 procent doet dit zelfs dagelijks. Dat blijkt uit een meldactie van Mezzo, de landelijke vereniging voor Mantelzorgers en Vrijwilligerszorg. 95 procent van de mantelzorgers is bang dat zij in de toekomst ook de gaten moeten opvullen die ontstaan door verdere bezuinigingen en personele krapte in de zorg. Bijna 60 procent ondervindt dit nu al aan den lijve. “Het is niet realistisch te denken dat nog meer inzet van mantelzorgers in de ou-derenzorg mogelijk is”, aldus Roos Verheggen, waarnemend directeur van Mezzo. Mezzo pleit ervoor om het risico op overbelasting terug te dringen door te investeren in de gezondheid van de mantelzorger. Meer over mantelzorg op pagina 34 van deze uitgave.

Page 7: Zorginstellingen nr. 4

Nieuwswww.zorginstellingen.nl

Schrappen zorgzwaartepakketten zorgt voor problemen In het Lenteakkoord schrappen de vijf grootste politieke partijen drie van de zes zorgzwaartepakketten voor psychiatrische patiënten en verstandelijk gehandicapten. In 2013 treft dit ongeveer 4800 mensen. Zij hebben geen mogelijkheid meer tot opname in een beschermde woonvorm en krijgen alleen nog ambulante hulp en moeten zelfstandig gaan wonen zonder 24-uurs toezicht en bescherming. Dat stelt Federatie Opvang. De maatregel leidt tot meerkosten in de curatieve sector door meer (crisis)opnames, meer kosten voor de politie vanwege toename van onveiligheid in de wijken en een stijging in de kosten van sociale voorzieningen. GGZ Nederland, de Federatie Opvang en de RIBW Alliantie vinden het onverantwoord om dergelijke maatregelen op deze manier in te voeren. De brancheorganisaties willen het 24-uurs toezicht in een beschermde woon-vorm handhaven voor mensen met een beperking en jongeren van 18 tot en met 22 jaar. Nederland telt 23.750 mensen met een zorgzwaartepakket 1,2 of 3 vanwege een psychische stoornis. Van hen hebben 16.000 men-sen een zodanige stoornis dat zij in een beschermde woonvorm wonen met 24-uurs begeleiding.

Gebruik de innovatieve kracht van uw zorginstelling om duurzaam te veranderen.De Masterclass Appreciative Inquiry leert u in zeven cursusdagen met bestaande middelen en mensen uw strategische doelen te bereiken.

Kijk voor meer informatie op: www.erasmusacademie.nl/ai

Start masterclass: 13 september 2012Prijs: € 6.250,- (vrijgesteld van BTW)Locatie: Erasmus Universiteit Rotterdam

Erasmus Academie: Kennis die uw leven verandert

Bekijk op YouTube

Marij Bouwmans over

Appreciative Inquiry

Eras

mu

s A

cad

emie

In uw organisatie ligt uw krachtwww.erasmusacademie.nl/ai

Star

t: 1

3 se

pte

mb

er 2

012

Nieuwe kwaliteitseisen chirurgie

Ziekenhuizen moeten binnen een jaar voldoen aan de nieuwe kwaliteitseisen voor kinderchi-rurgie, traumachirurgie en de behandeling van maagkanker en uitzaaiingen in het buikvlies. De Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) heeft voor de derde keer kwaliteitsnormen naar buiten gebracht voor complexe, niet veel voorkomende behandelingen. De kwaliteitseisen zijn onderdeel van het kwaliteitsbeleid van de NVvH om de zorg voortdurend te verbeteren. Ze gaan onder meer over de samenstelling en samenwerking van het behandelend team en de vereiste geavanceerde apparatuur. De Inspectie voor de Gezondheidszorg heeft in een reactie op de eerste set met eisen al aangegeven dat het deze normen zal handhaven. Ook een aantal grote zorgverzekeraars neemt de eisen als uitgangspunt voor het inkopen van zorg.

Page 8: Zorginstellingen nr. 4

8 2012-Juni / ZorgInstellingen

Nationaal gastvrijheid OnderzoekGastvrijheidszorG met sterren 2012

Het grootste onderzoek naar gastvrij-heid in Nederlandse zorginstellingen vormt de basis van gastvrijheidszorg met Sterren 2012. In totaal zijn de ruim 650 items op het gebied van gast-vrije zorg geïnventariseerd en zichtbaar gemaakt tijdens het onderzoek op 225 locaties van ziekenhuizen, zorgcentra en ggZ-instellingen. De meningen van het management, de cliëntenraad alsmede de bevindingen van de audi-teurs zijn in kaart gebracht.Belangrijke onderdelen van gastvrijheid zijn gezond en lekker eten en genieten van een goede maaltijd in een prettige ambiance. Maar ook de manier waarop

De zorgsector is steeds gastvrijer en klantgerichter en scoort een ruime 7,5. Dit is de belangrijkste conclusie uit het Nationaal gastvrijheid Onderzoek 2012. De resultaten hiervan zijn bekendgemaakt tijdens het Nationaal Congres gastvrijheidszorg 2012.

medewerkers patiënten en cliënten bejegenen is een graadmeter, alsmede de dienstverlening.In totaal hebben circa 65 auditeurs bij de 225 deelnemers uitvoerig onderzoek gedaan. rond de twintig zorgcentra zijn bovendien nog bezocht door een mystery guest. De overallscore voor gastvrijheidszorg in Nederland is 77 procent. Dat betekent dat zorginstellin-gen 77 procent van het maximaal aan-tal te behalen punten hebben behaald. In schoolcijfers uitgedrukt betekent dit dat de deelnemers aan gastvrij-heidszorg met Sterren een stevige 7,5 scoren op gastvrijheidsgebied. In

vergelijking met vorig jaar is de aandacht voor gastvrijheidszorg iets gestegen.

Behoorlijk klantgerichtUit het onderzoek komt naar voren dat de zorgsector in ons land behoorlijk klantgericht is. Vooral ziekenhuizen en zorgcentra scoren hoog. In de geestelijke gezondheidszorg is nog veel te winnen als het om gastvrijheid gaat. Van alle ge-meten zorginstellingen scoort 75 procent ruim voldoende op alle gemeten items. Bij een kwart scoort gastvrijheid lager en daarvan is bij 9 procent de gastvrije zorg onvoldoende goed geregeld en inge-voerd. Het in de praktijk brengen van

Zorg is steeds gastvrijerTekst Leendert van Wezel

Zorg is steeds gastvrijer

Page 9: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 9

Nationaal gastvrijheid OnderzoekGastvrijheidszorG met sterren 2012

gastvrije zorg is bij drie kwart van de zorginstellingen goed geregeld. Vooral bij de langdurige zorg worden zeer veel activiteiten voor de cliënten georga-niseerd.Het beleid rond het leveren van goede gastvrijheid is vooral bij de instellingen die in de top 10 staan van gastvrijheidszorg met Sterren goed ontwikkeld. De ggZ-instellingen blij-ven enigszins achter. In de langdurige zorg is het beleid bij 93 procent op papier gezet. In 70 procent van de on-derzochte ziekenhuizen en instellingen is de cliëntenraad betrokken geweest bij de totstandkoming hiervan.In de communicatie met de cliënten-raden is veel te winnen als het gaat om het creëren van draagvlak voor het gevoerde beleid. Het management denkt hier positiever over dan de cliën-tenraden. Ook in de kortdurende zorg is er een verschil in beleving van het management en de cliëntenraad over hun inbreng. Het in de praktijk bren-gen van gastvrije zorg is bij 75 procent van de zorginstellingen goed geregeld. Vooral bij de langdurige zorg worden zeer veel activiteiten voor de cliënten georganiseerd.

Eten & drinkenDe waardering voor het eten en drin-ken is bij ruim 70 procent van de zor-ginstellingen hoog. Bij 30 procent van de deelnemers aan gastvrijheidszorg met Sterren is het beleid voor eten en drinken voor verbetering vatbaar. Vooral in de langdurige zorg geeft bijna tweederde van het management aan dat de kwaliteit van het eten en drinken in het afgelopen jaar is verbe-terd. De keuzemogelijkheden voor de cliënten worden steeds groter.In driekwart van de zorginstellingen hebben de cliënten invloed op het menu. Vooral bij de top 10 van zorgin-stellingen hebben bewoners veel in-spraak in het bereiden en het opdienen van de maaltijden.Bij ruim 80 procent van de instellingen is de ambiance goed geregeld. Zeker bij de top 10 worden alle aspecten van ambiance goed verzorgd. De sfeer in zorgcentra wordt ervaren als vriende-lijk, veilig en warm. Ook op het vlak van ambiance is de rol van de cliënten-raad niet duidelijk. Management beslist

en de cliëntenraad wordt hierover geïnformeerd. Het management dicht een grotere rol toe aan de cliëntenraad dan de raad zelf. Op dit vlak valt nog veel te verbeteren.

Kleinschalige woonvormenVoor het eerst zijn ook de kleinscha-lige woonvormen, die de langdurige zorg kent meegenomen in de audit. In totaal zijn veertien unieke kleinschalige woonvormen gemeten en een kleine veertig gemengde vormen van langdu-rige zorg met daarbij een kleinschalige woonvorm. Veelal wonen er niet meer

dan negen bewoners. De resultaten laten een positief beeld zien van de tevredenheid over deze vorm van zorg.Zo wordt er veelal gemeenschappelijk gekookt, waarbij de bewoners vaak zelf worden ingeschakeld. In slechts 14 procent van de gevallen wordt uitslui-tend centraal gekookt.De bewoners worden in alle geval-len bijgestaan door familie, verzorgers en een team van medici. Ook zijn ze actiever in hun dagelijkse bezigheden. Kleinschalige woonvormen worden in de toekomst zeker nog meer ingezet in de langdurige zorg.

Zorg is steeds gastvrijerZorg is steeds gastvrijer

Page 10: Zorginstellingen nr. 4
Page 11: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen

Wat vindt u ervan dat u gewonnen heeft?“Ik vind het fantastisch, het ontroert me echt. Vooral omdat de medewerkers zich zo ingezet hebben en alles samen doenmet de bewoners binnen het kleinschalig wonen.”

Wat was uw eerste reactie?“Onze instelling was natuurlijk genomineerd, maar je verwachtnooit dat je ook daadwerkelijk wint.”

Waarom hebben jullie gewonnen?“Onze medewerkers doen er echt alles aan om in te springenop wat de bewoners willen en wensen. Ze trekken echt samenmet de bewoners op en dat is zo mooi om te zien.”

Zijn er nog toekomstplannen?“we zijn een voorbeeldhuis voor onze organisatie en ook voor vele andere organisaties. Dat is iets wat we willen voortzetten. Verder willen we ons graag verder verdiepen in de juiste vorm van zorg voor onze psychogeriatrische doelgroep.”

Vinden jullie het terecht dat emergis heeft gewonnen?“Voor wat betreft onze medewerkers wel. Die hebben er dit jaar heel hard aan getrokken om het voor de cliënten weer een stuk beter te doen. Dat is waar we iedere keer naar streven en waar we deze prijs ook voor gebruiken. we zijn heel cliënt-gericht bezig. Op elke afdeling worden verschillende menu’s gekookt. De cliënten hebben ook inspraak en koken mee.”

Hoe voelt het om twee jaar achter elkaar te winnen?“fantastisch. winnen is leuk, zeggen we altijd. Het mooie vandeze prijs is dat het voor een groot deel de waardering van decliënten weergeeft. Onze cliënten die hier aanwezig zijn, zijnontzettend trots. Onze dag kan niet meer stuk met zo’n prijs.”

Wat is jullie geheim?“wij gaan morgen weer verder; voeten op de grond en door.Verder met het nog weer beter doen, omdat onze cliënten datnodig hebben.”

Hoe gaan jullie dit vieren?“Dit gaat de hele organisatie meemaken hoor! De prijs komt bij de hoofdentree te staan, in het zicht.”

gastvrijheidszorg met Sterrenactueel

RIVAS-LOCATIE JUDITH LEYSTERHOF in Hardinxveld-Gies-sendam is de winnaar van de eerste Gastvrijheidsprijs Klein-schalige Woonvormen. Teamleider Piety Nijhoff is blij verrast.

EMERGIS IN KLOETINGE mag zich voor het tweedeachtereenvolgende jaar de meest gastvrije GGZ-instelling noemen. De dag van facilitair manager Camille Verhagen en groepshoofd facilitaire dienst Miranda Courtin kan niet meer stuk na het winnen van de prijs.

En de winnaar is

Tekst Dennis van Asselt en Aline de BruinFoto’s Ted Walker

De winnaars van de gastvrijheidszorgAwards 2012 zijn ontzettend blij met hun prijs.

Hun reacties.

11

Page 12: Zorginstellingen nr. 4

12 2012-Juni / ZorgInstellingen

gastvrijheidszorg met Sterrenactueel

Een muzikaal intermezzo.

Spanning bij de genomineerden.

Kamerlid Pia Dijkstra met het eerste exemplaar

van de Sterrengids Gastvrijheidszorg.

Jeannette Klein Poel-huis van De Miente, De

Wiken en Voltawerk, drie genomineerden van

ZuidOostZorg.

Sneldichteres Domique Engers

neemt de dag door.

Bloemen voor de genomineerden.

Page 13: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen

gastvrijheidszorg met Sterrenactueel

Wat is jullie eerste reactie op het winnen van deze prijs?“We zijn heel blij en trots met z’n allen. We hebben dit met alle1500 medewerkers gedaan!”

Hadden jullie het verwacht?“We wisten van te voren niet zo goed wat we moesten verwach-ten. Stiekem hoopten we wel op een plaats in de top 3. Maar toen nummer 3 en nummer 2 genoemd werden en wijdaar niet bij zaten, dachten we wel even: oei. Gelukkig kwamin het jurycommentaar onze slogan gastvrij, dat zijn wij voorbijen toen wisten we dat de eerste prijs voor ons was.”

Vorig jaar nog nummer 5, nu nummer 1 mét vijf sterren.“Dit is echt een enorme stap voorwaarts. Het voelt bijna als eensoort last; we moeten dit het komende jaar gaan waarmaken.Maar dat gaat zeker lukken!”

Wat zijn jullie plannen voor de toekomst?“Volgend jaar mogen we natuurlijk niet meedoen, dan zittenwe in de jury.

Waarom hebben jullie gewonnen?“Wij hebben geen regeltjes of we gaan langs de regels heen.We zoeken altijd de grens van het mogelijke. Waar anderen inde gezondheidszorg vragen wat het kost, willen wij weten wathet oplevert voor de bewoners.”

Wat moet je doen om het meest gastvrije zorgcentrumte worden?“Je moet mensen overtuigen en ze bewustmaken. Niet alleende medewerkers en vrijwilligers, maar ook onze bewoners.Ze zijn niet bij ons opgenomen, ze wonen bij ons. Probeer tehandelen vanuit deze vraag: wat zou je willen voor jezelf of jeouders?”

dus de bewoners moeten anders gaan denken?“En hun familie ook. Het gebeurt wel eens dat mensen bij onskomen wonen en de kinderen vol trots zeggen dat ze het hondjevan pa, dat hij al elf jaar had, hebben laten inslapen. Ze zijn dan heel blij dat ze ons van een probleem hebben verlost. Nee, je za-delt ons met een probleem op, want die bewoner is iets dierbaars ontnomen en de stap om bij ons te komen is al zo moeilijk.”

Hoe levert dit congres een bijdrage?“Voor onze organisatie is het een bevestiging dat waar we meebezig zijn, heel belangrijk is. Je kunt met deze prijs medewerkersen andere instellingen prikkelen om het nog beter tedoen. Want als je denkt dat je er bent, ben je er geweest. ”

HET SINT FRANCISCUS GASTHUIS in Rotterdam heeft, na drie achtereenvolgende jaren in de top 10 geëindigd te zijn, de Gastvrijheidszorg Award 2012 in de categorie Ziekenhui-zen gewonnen. Manager Wim van Schie van het facilitair bedrijf en voorzitter Georgine Zwinkels van de cliëntenraad: “Dit is echt een enorme stap voorwaarts!”

ZORGCENTRUM PADUA in Tilburg heeft in de categorie Verpleging & Verzorging voor de tweede keer de Gastvrij-heidszorg Award gewonnen. Directeur Kees Theeuwes is uitzinnig blij met de prijs. “Het voelt een beetje als de Oscars voor ons.”

Searchwww.zorginstellingen.nl

13

Page 14: Zorginstellingen nr. 4

gastvrijheidszorg Awards 2012actueel

14 2012-Juni / ZorgInstellingen

UitslagenVerpleging & Verzorging

1 Padua (De Wever), Tilburg 2 De Miente (ZuidOostZorg), Gorredijk 3 Ielânen (Zorggroep Plantein), Sneek 4 De Wiken (ZuidOostZorg), Drachten 5 Waerthove (Rivas Zorggroep), Sliedrecht 6 Bloemhof (Zorggroep Groningen), Ten Boer 7 Brugchelencamp (De Friese Wouden),

De Westereen 8 De Hofwijck (Palet), Leeuwarden 9 Malderburch, Malden10 Sinselhof (De Zorggroep), Venlo

Ziekenhuizen 1 Sint Franciscus Gasthuis, Rotterdam 2 Elkerliek ziekenhuis, Helmond 3 Ziekenhuis Rivierenland, Tiel 4 Maasziekenhuis Pantein, Boxmeer 5 Ziekenhuis St Jansdal, Harderwijk 6 Amphia Ziekenhuis locatie Langendijk, Breda 7 Slingeland Ziekenhuis, Doetinchem 8 Westfriesgasthuis, Hoorn 9 Wilhelmina Ziekenhuis Assen, Assen10 Albert Schweitzer ziekenhuis

locatie Dordwijk, Dordrecht

ggZ1 Emergis, Kloetinge2 Landgoed De Grote Beek (GGzE), Eindhoven3 Dimence locatie Brinkgreven, Deventer4 De Wieken (GGNet), Groenlo5 De Linde (GGNet), Apeldoorn

Kleinschalig Wonen 1 Judith Leysterhof (Rivas Zorggroep),

Hardinxveld-Giessendam 2 Voltawerk (ZuidOostZorg), Gorredijk 3 Het Gasthuis (Rivas Zorggroep), Gorinchem 4 Ielânen (Zorggroep Plantein), Sneek 5 De Geinsche Hof (Zorgspectrum),

Nieuwegein

Page 15: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 15

Searchwww.zorginstellingen.nl

feng Shui in Eimersstaete Tekst en foto’s Annet van den Berg

Nieuwbouw en renovatie. Vier op de vijf zorginstellingen houden zich bezig met de bouw in de ruimste zin van het woord. ZorgInstellingen neemt geregeld een project onder de loep. Dit keer het nieuwe pand van de Arnhemse stichting pleyade die onlangs een nieuwe locatie opende in Arnhem-Zuid: Eimersstaete. Een kleinschalig pg verpleeghuis, waar feng Shui en Artistic Healing de boventoon voeren in de alge-mene ruimten.

Nieuwe locatie pleyadezorG & Bouw

Page 16: Zorginstellingen nr. 4

16 2012-Juni / ZorgInstellingen

Nieuwe locatie pleyadezorG & Bouw

regiomanager Heleen Hasper van pleyade kreeg vorig jaar de opdracht een nieuwe locatie op te zetten. Voorwaarde: het moet iets zijn wat de Arnhemse zorgorganisatie nog niet had. Onlangs werd Eimersstaete in Arnhem-Zuid opgeleverd. Een niet alledaagse zorglocatie waar rond de dertig pg bewoners in hun eigen appartement wonen; in enkele gevallen zelfs samen met hun partner. “Dat zie je niet vaak in een verpleeghuis en zeker niet bij pg”, zegt Hasper. “Al wonen hier wel alleen bewoners voor wie een eigen plek belangrijk is.”Maximale vrijheid is het uitgangs-punt in Eimersstaete. Een deel van de bewoners is afkomstig uit De Akker-winde, een zorgcentrum dat op termijn

gesloten wordt. “we hebben wel heel duidelijk gekeken wie wel en wie niet hier naartoe kon”, vervolgt Hasper. “Soms is maximale vrijheid niet goed voor een bewoner”, vult haar collega wimke weergang, manager zorg en wonen, aan. “Die worden daar veel te onrustig van.”

AppartementencomplexDe nieuwe locatie van pleyade is gehuisvest in een gebouw dat oor-spronkelijk is gebouwd als apparte-mentencomplex voor senioren met de mogelijkheid om zorg in te kopen. Een kerkgenootschap liet het gebouw neer-zetten; er bleek echter geen markt voor in Arnhem-Zuid. De zorgorganisatie in de gelderse hoofdstad kreeg de locatie

Kleur en sfeer zijn belangrijk in de woonkamers van Eimersstaete.

in het vizier en kocht het pand aan om hier vorm te kunnen geven aan een nieuwe vorm van zorgverlening.In het najaar van 2011 moest in korte tijd een renovatie- en inrichtingsplan worden gemaakt voor het inmiddels drie jaar oude pand. Een artikel in ZorgInstellingen triggerde Hasper. Daarin zette interieurstylist Margriet Verhulst uiteen wat feng Shui en Ar-tistic Healing – de weerspiegeling van de uiterlijke omgeving op de innerlijke beleving – doet met bewoners. De regiomanager nodigde Verhulst uit om haar ideeën voor het pand te geven. Dat mondde uit in een succesvolle samenwerking, waarbij ook de door Verhulst geïntroduceerde bouwcon-sulent Olaf Noot betrokken werd.

Page 17: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen

Kleur en sfeer zijn belangrijk in de vier woonkamers met keuken die op elke verdieping van Eimersstaete te vinden zijn. De meest in het oog springende is de ruimte op de derde verdieping waar roze en rood de kleuren zijn die domineren. Zelfs de ouderwetse koe-koeksklok is hier roze. De etage staat voor passie. Op andere woonlagen zijn contact, betrouwbaarheid en vinding-rijkheid de centrale thema’s. Echt vier totaal verschillende stijlen, opdat bewo-ners kunnen kiezen welke sfeer op dat moment het beste bij hen past.Eimersstaete heeft elementen van klein-schalig wonen in zich, maar is volgens Hasper nadrukkelijk geen instelling voor kleinschalig wonen. Elk van de vier bouwlagen heeft weliswaar een woonka-

mer met keuken, maar bewoners kun-nen gaan en staan waar ze willen. “Je hoeft dus niet naar de woonkamer op je eigen verdieping”, aldus Hasper. Ofwel: maximale vrijheid voor de bewoners om zich binnen het gebouw te bewegen. En straks ook buiten wanneer de tuin – in-clusief een plek waar eventueel een auto gewassen kan worden – klaar is.

Creatieve ideeënIn ongeveer een half jaar tijd is Eimers-staete gecreëerd. Hasper geeft aan dat vooral de indeling flink onderhanden is genomen, omdat die erg onpraktisch was. Het resultaat mag er zijn, al waren de budgetten voor de inrichting niet ruim. Margriet Verhulst en Olaf Noot speelden daarop in door veel creatieve

De ouderwetse staartklok mag niet ontbreken. Alternatief aquarium. In de buizen 'zwemmen' kunstvissen.

Mobiele keuken Eimersstate beschikt over een mo-biele keuken. Gemiddeld is zes uur per week een (gast)kok begroot die kan komen koken voor de bewo-ners. In huis, maar bij mooi weer ook buiten. Koesteren van contact is een van de uitgangspunten van de Arnhemse zorglocatie en de komst van een kok past daar goed bij. Normaal wordt in de diverse keukens zelf gekookt – regioma-nager Heleen Hasper: “Geurbele-ving is natuurlijk belangrijk.” – en bewoners die dat kunnen en willen dragen bij aan de maaltijdberei-ding. Het gros van de boodschap-pen wordt ingekocht bij Huuskes, maar bewoners gaan ook geregeld naar de markt om fruit of bloemen te kopen of naar de supermarkt.

ideeën en artist impressions met het advies over materiaalgebruik op papier aan te leveren, zodat Hasper en weer-gang vervolgens aan de hand van de schriftelijke specificaties konden gaan ‘shoppen’ bij de verschillende leveran-ciers.Daarnaast hebben Verhulst en Noot veel energie gestoken in het vinden van de juiste beelden en grafische elemen-ten voor de wandbekleding, op basis van feng Shui en Artistic Healing. Die versterken namelijk de juiste sfeer en uitstraling voor de bewoners. De in België woonachtige Verhulst heeft eerder deze maand het eindre-sultaat bekeken en is daarover zeer tevreden. En vooral blij dat haar idee over de inrichting zijn uitwerking heeft

Nieuwe locatie pleyadezorG & Bouw

17

Page 18: Zorginstellingen nr. 4

18 2012-Juni / ZorgInstellingen

op bewoners. “Mensen met dwaal-drang morrelen normaal gesproken bijvoorbeeld aan elke deur. Hier doen ze dat niet meer. Of mensen met een oorlogsverleden die hier tot rust komen”, noemt Verhulst als positieve voorbeelden wat de uiterlijke omge-ving kan doen met het innerlijk van de mens.In de gangen vallen de lopers op die in de kunststof vloerafwerking (Tarkett) zijn aangebracht. Ze markeren de plek waar deuren zitten. Op de etage waar de kleur blauw de dienst uitmaakt, zijn de lopers blauw. Een kleur waarover het idee bestond dat die uit den boze was bij pg bewoners, omdat blauw geassocieerd zou worden met water. Bewoners zouden over de lopers heen-stappen met de kans om te vallen. In

de praktijk blijkt niemand dat te doen. Verhulst: “Al is de kleurin-tensiteit wel wat afgezwakt.”Inmiddels staan er al zeker vijftien mensen op de wachtlijst voor Eimersstaete. “De mensen vallen op de grootte van de apparte-menten”, weet weergang. Ook is de nieuwe locatie voor de mede-werkers van pleyade favoriet. Al moeten zij nog wel wennen aan de nieuwe zorglocatie, omdat het bijvoorbeeld niet de bedoeling is om appartementen binnen te gaan als de bewoners er niet zijn. Has-per: “Je gaat zelf het huis van de buurvrouw ook niet binnen als die er niet is. Dat is nog wel iets wat tussen de oren van de medewer-kers moet komen.”

Brievenbussen en broodmanden Eimersstaete wil niet de uitstraling van een instelling hebben. Karren op de gangen zijn – met uitzondering van de schoonmaakkar – bijvoor-beeld uit den boze. De bakker die zes dagen per week de bestellingen komt bezorgen, doet het brood daar-om in vrolijke manden die bovenop de brievenbussen staan. Ook hoort bij een eigen appartement een eigen brievenbus waar bewoners hun post komen halen.

eimersstaetestichting Pleyadearnhem

typeringZorgcentrum dat warme, welkome woonomgeving biedt aan PG bewoners

aantal bewoners 32

interieurstylistMargriet Verhulst www.dayc.nl

BouwconsulentOlaf Nootwww.bouwconsulentnoot.nl

ambianceSmaakvol, sfeervol, een warm welkom thuis.

gastvrijheidVoor familie en vrienden staat de deur altijd open, anderen kunnen op verzoek mee-eten.

aantal medewerkers 21 fte

Web www.pleyade.nl

Nieuwe locatie pleyadezorG & Bouw

Heleen Hasper, Wimke Weergang en Margriet Verhulst in de woonkamer waar roze en rood de boventoon voert.

Page 19: Zorginstellingen nr. 4

Interieurtrends

192012-Juni / ZorgInstellingen

amBiance

Huiselijkheid kun je creëren met warmte, intimiteit en kleinschaligheid. Zo’n huiselijke sfeer bereik je door ge-bruik te maken van beige, lichtgrijs en zandtinten, eventueel te combineren met mosgroen, oranjerood en houttin-ten. De keuze van de lampen en plan-ten is belangrijk, net als de meubelen: kussens, comfortabele stoelen en poefs doen het altijd goed. Ook een warm uitziende vloer is in een huiselijk in-terieur onmisbaar. Neem bijvoorbeeld striato, een gestreept linoleum. De strepen hebben een bijna wasco-achti-ge uitstraling en vormen een knipoog naar hout en parket. Je kunt verschil-lende kleuren combineren, maar de vloer ook in een visgraatdessin of tegelmotief laten leggen.

EcotrendDuurzaamheid is hot, ook in het inte-rieur. Mensen maken vaker bewuste

Duurzaam en huiselijk zijn hotEen beetje zoals thuis. Zo zou het er in de ideale zorginstelling uit moeten zien. wat zijn de interieurtrends van dit moment? De experts van forbo bijvoorbeeld hebben veel ervaring met het inrichten van zorginstellingen en leggen uit waar bij inrichting op gelet moet worden.

keuzes in hun aankopen, met het oog op hun eigen welzijn en de toekomst. In het interieur is de ecotrend onder andere te zien in het gebruik van natuurlijke tinten zoals grasgroen, camel, beige, wit en hemelsblauw. Vernieuwingen op het gebied van interieurontwerp zijn vaak gebaseerd op een ecologische gedachte. Zo heeft philips een keuken ontworpen waarin afval meteen in biogas wordt omgezet. Ook hergebruik van oude materialen past in de duurzaamheidtrend. Voor de vloer is marmoleum een prima keuze. Dit is voor 97 procent een na-tuurproduct. Daarnaast is 67 procent van de bestanddelen hernieuwbaar en plantaardig. Een modern interieur met symmetri-sche vormen, strakke lijnen en zuivere kleuren biedt ook rust en harmonie. Om het geheel niet te klinisch te ma-ken, is een vrolijke touch belangrijk.

Dat bereik je door te spelen met kleur, daglicht en verrassende designmeubelen en door het inbrengen van een huiselijk element, zoals een plaid, poef of schil-derij. Ook hier kan de vloer een bij-drage leveren: projectvinyl, tapijttegels en schoonloopmatten kunnen prima met elkaar worden gecombineerd.

ZiektebeeldenOok het inrichten van een zorginstel-ling is een nauwkeurig proces: allerlei omstandigheden, maar ook ziektebeel-den spelen hierbij een rol. Zo kunnen dementerende cliënten in de war raken van motieven in een vloerbedekking. Slechtzienden denken soms dat een donker motief op de vloer een gat is. Het begrip healing environment speelt een belangrijke rol bij de inrichting van zorginstellingen. Ook hier is een fijne en sfeervolle omgeving van groot belang.

Tekst Bas Goedvolk

Page 20: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen

column

Frederiek Morees is direc teur van een zorginstelling ergens in Neder-land. Zij schrijft over zaken waar-mee zij in de dagelijkse praktijk te maken heeft.Morees heet in werkelijkheidanders.

De wijk inHet is woensdagochtend, mijn vrije dag. Ik trap hard door op mijn fiets om de fietser voor mij niet uit het oog te verliezen. Het tempo van Hanneke, mijn metgezellin, ligt hoog. waarom rijdt zij zo hard? Ze heeft beloofd om uiterlijk om 10.00 uur bij mevrouw Jansen te zijn om haar te helpen met douchen, want mevrouw Jansen wordt om 10.45 uur door de rolstoeltaxi opgehaald om naar de dagopvang te gaan.Vandaag ben ik geen directeur, maar aspirant-wijkverpleegkundige; mijn oude beroep. waarom, zult u zich afvragen? Ik ben weliswaar directeur, maar tevens BIg-geregistreerde verpleegkundige niveau vijf en die registratie wil ik graag waarborgen. Om die reden moet ik een bepaald aantal (heel veel) uren praktijkervaring opdoen. Mijn praktische vaardigheden zijn behoorlijk roestig. Daarom wil ik een collega volgen en de kunsten van haar afkijken, zodat ik later op eigen houtje in de wijk af en toe kan invallen als wijkver-pleegkundige. De derde keer dat ik bij iemand probeer een steunkous aan te trekken, lukt het me zonder ingrijpen van Hanneke. Zowel de patiënt als Hanneke kijkt geduldig toe, terwijl ik aan de steunkousen pruts en de zweetdruppels op mijn voorhoofd staan. Vervolgens bezoeken wij een jong echtpaar. Hanneke moet daar een intake doen. De man heeft onlangs de diagnose inoperabele hersentumor gekregen en is zonder enige nazorg met heel veel medicijnen door een gerenommeerd kankerinstituut naar huis gestuurd. Het paar zit aan de eettafel en maakt een verslagen indruk. Ze kijken ons enigszins radeloos aan. Ze weten niet waar te beginnen en hoe ze de draad van hun overhoop-gegooide leven weer enigszins kunnen oppakken.Hanneke is een geroutineerde wijkverpleegkundige en neemt de tijd om de zaken voor hen op een rijtje te zetten. wij blijven er zeker anderhalf uur. De landelijke thuiszorgorganisatie waar zij voor werkt, hecht meer aan kwaliteit dan aan kwantiteit en laat Hanneke haar eigen tijd bewaken.Naarmate de uren verstrijken, word ik weemoediger. wat is het toch een mooi vak, wijkverpleging; alles doen wat nodig is voor je patiënt en met volle teugen genieten van hun dankbaarheid. want dankbaar zijn alle mensen die wij bezoeken. Ze dragen Hanneke op handen en overal wordt ons koffie met koek aangeboden.De verleiding is groot om nooit meer terug te keren naar mijn stoel achter mijn bureau, naar de bewoners, die mopperen over de ongare aardappels en de zuster die vijf minuten later komt dan was afgesproken, om nog maar niet te spreken over de kinderen van de bewoners, die kunnen zeuren over de meest onzinnige dingen. Maar ja, tussen droom en werkelijkheid staan – om het met de woorden van willem Elsschot te zeggen – praktische bezwaren. Voorlopig kijk ik uit naar af en toe een dagje in de wijk.

20

Page 21: Zorginstellingen nr. 4

21

Onderzoekthema ict & domotica

Searchwww.zorginstellingen.nl

Twee van de drie Nederlanders vinden dat de zorgsec-tor de mogelijkheden van ICT en internet nog te weinig benut. Dit blijkt uit de Ernst & Young ICT Barometer die periodiek wordt uitgevoerd. Monique van Dijen, partner bij Ernst & Young Advisory, geeft tekst en uitleg.

Nederlander wil meer ICT in de zorg

2012-Juni / ZorgInstellingen

De Nederlandse gezondheidszorg wordt met een 7,1 beoordeeld. Dat komt naar voren uit de ICT Barometer die Ernst & Young periodiek uitvoert. De gezond-heidszorg scoort vooral goed op onderde-len als kwaliteit, service en bereikbaarheid. Het laagst gewaardeerde onderdeel van de Tekst Monique van Dijen

Page 22: Zorginstellingen nr. 4

22 2012-Juni / ZorgInstellingen

Onderzoekthema ict & domotica

Onderzoek

Veel mensen vinden dat de zorg nog te bureaucratisch functioneert en zien voor-delen in de automatisering van ondersteu-nende processen. Bij alle zorgaanbieders komt de inzet van ICT in ons onderzoek als het zwakke punt in de dienstverlening naar voren. Dat betekent ook dat zorgaan-bieders die er wel in slagen ICT en inter-net toepassingen succesvol te implemen-teren, zich nadrukkelijk van concurrenten onderscheiden. Dat geldt evenzeer voor de inzet van ICT in het primaire proces in de vorm van bijvoorbeeld e-health.

Gemiste kansOp het gebied van ICT-toepassingen rond diagnostiek en therapie hebben de ondervraagden het minst beeld bij moge-lijke toepassingen. Daar ligt een uitdaging voor de zorgsector om dit verder inzichte-lijk te maken. Al ziet de eindgebruiker het misschien niet, er zijn genoeg voorbeel-den van innovatief gebruik van ICT-oplossingen in de zorg. Alleen worden die toepassingen hoofdzakelijk gebruikt in de binnenwereld van de behandelpraktijk van zorginstellingen en individuele zorgverle-ners. De connectiviteit met een voor de patiënt/consument herkenbare (externe) omgeving ontbreekt. Dat is een gemiste kans, want met grootschalige toepassing van ICT in de gezondheidszorg is forse winst te behalen. De door Ernst & Young uitgevoerde internationale benchmark studie When Remote Care is Core identi-fi ceerde voor alle bij de zorg op afstand betrokken partijen niet minder dan 26 signifi cante voordelen van eHealth ten opzichte van conventionele zorg. Zeer on-langs zijn ook de eerste resultaten van het Britse whole System Demonstrator-pro-gramma bekend geworden. Daaruit blijkt dat de inzet van telehealth onder andere leidt tot 45 procent afname van sterfte, 20 procent afname van spoedopnames en 8 procent reductie van zorgkosten.ICT- toepassingen in de zorg als on-derdeel van nieuwe zorgconcepten, die grote volumes aan doelgroepen omvat-

ten en dus het niveau van individuele partijen ontstijgen, komen in ons land nog steeds moeizaam van de grond. De oorzaak hiervan is de huidige structuur van de gezondheidszorg, waarop tal van veelbelovende initiatieven stuklopen. Ons zorgsysteem is een lappendeken waarop vele partijen van uiteenlopende aard en omvang actief zijn. Ownership ontbreekt, kosten en baten vallen niet samen en de methoden van fi nanciering en afrekening komen niet overeen. Als gevolg daarvan ontbreekt de doorzettingsmacht om met behulp van innovatieve ICT-oplossingen de productiviteit in de zorg te vergroten. En dat is nodig, want bij het huidige tem-po van de vergrijzing gaat ons zorgsys-teem steeds zwaarder op de mantelzorg leunen en die zal dus meer ondersteuning moeten krijgen. Immers, we worden steeds vaker geconfronteerd met de kloof tussen vraag en aanbod van zorg, die de komende jaren dermate groot wordt dat

dienstverlening van zorgaanbieders is de inzet van ICT-toepassingen. Twee derde van alle ondervraagden is van mening dat de zorgsector de mogelijkheden van ICT en internet nog te weinig benut. Mensen willen bijvoorbeeld via website en e-mail contact hebben met hun medisch behandelaar, staan open voor bewaking op afstand en online zelfmanagement in geval van chronische ziektes. De gemiddelde Nederlander heeft echter nauwelijks zicht op het gebruik van dergelijke ICT-toe-passingen in de zorg, terwijl dat in andere sectoren vaak gemeengoed is.De ICT Barometer is dit jaar gebaseerd op de algemene beoordelingen van 600 Nederlandse burgers vanaf 18 jaar over zorgaanbieders en zorgverzekeraars. Hier-bij zijn de meningen van de consument onderzocht over het gebruik en inzet van ICT door de huisarts, tandarts, apotheker, medisch specialist, ziekenhuis, gehan-dicaptenzorg, ouderenzorg, geestelijke gezondheidszorg, paramedische zorg en de zorgverzekeraars.Een opvallende uitkomst van het onder-zoek is dat 60 procent van de onder-vraagden een versnelling van de imple-mentatie van ICT in de zorg noodzakelijk vindt, hoewel slechts een minderheid vertrouwen heeft in een succesvolle afronding van een dergelijk implementa-tietraject.De Nederlandse zorg blijkt beduidend minder te presteren op het gebied van technische innovaties in vergelijking tot andere westerse landen. Zorgverleners zijn overwegend mensgericht, wat op zich natuurlijk logisch is. Vaak zijn zij echter minder bezig met ICT-toepas-singen. Afnemers van zorg hebben hier wel behoefte aan, met name op het vlak van communicatie met hun zorg-aanbieder via een website of e-mail. Driekwart ziet toekomst in het online afhandelen van administratieve zaken terwijl bijna 60 procent veel verwacht van de elektronische uitwisseling van medische gegevens.

Searchwww.zorginstellingen.nl

Page 23: Zorginstellingen nr. 4

Onderzoekthema ict & domotica

de beschikbare capaciteit van handen aan het bed eenvoudigweg opraakt.wil de Nederlandse gezondheidszorg voorko-men dat het afzakt naar de internationale achter-hoede, dan is er werk aan de winkel. Laten we een voorbeeld nemen aan de snelle voortgang van nieuwe zorgconcepten met behulp van telehealth toepassin-gen in groot-Brittannië. Daar is op regionaal niveau één bestuursorgaan (de Strategic Health Authority) verantwoordelijk voor de aansturing van alle zorg. In de praktijk blijkt dat in een dergelijke setting grootscha-lige zorgvernieuwing met behulp van eHealth wél mogelijk is, zoals de uitkom-sten van bovengenoemde telehealthstudie bevestigen. Het ministerie van VwS zou één of meerdere Neder-landse proefregio’s kunnen aanwijzen om naar Brits voorbeeld een telehealth programma te faciliteren. waarschijnlijk zijn meerdere regio’s zeer geïnteresseerd in deelname aan een dergelijke proefneming.Het onderzoek van Ernst & Young wijst tevens uit dat onder het Nederlandse publiek van alle zorgaan-bieders de apotheek samen met tandheelkundige en pa-ramedische zorgaanbieders het best scoort op het ge-bruik van ICT. Opvallend is het rechtstreekse verband tussen de kwaliteit van de zorg en de inzet van ICT. Daar waar ondervraagden

de zorg kwaliteit positief beoordelen, scoort ook het gebruik van ICT-toepas-singen hoger. Andersom blijken zorgaanbieders die in het onderzoek op kwaliteit slecht worden beoordeeld, ook op ICT-gebied een lage waardering krijgen. Dat laatste geldt met name voor de ouderenzorg, de ggZ en de gehandicaptenzorg.

VerzekeraarsUit de ICT Barometer blijkt verder dat Nederlan-ders tevreden zijn over hun zorgverzekeraar: gemiddeld krijgt die het rapportcij-fer 7,2. Dat is natuurlijk positief. Niettemin neemt het aantal mensen dat wis-selt van zorgverzekeraar jaarlijks toe. In 2012 is de stijgende lijn van overstap-pers voortgezet en zijn ruim een miljoen mensen gewis-seld van zorgverzekeraar, dit komt neer op 6 procent. In het onderzoek van Ernst & Young zegt zelfs 11 procent van de ondervraagden een overstap te overwegen. Het blijkt dat voor verzekeraars er met name op het vlak van premiestelling en fl exibiliteit nog veel valt te winnen.De resultaten van het onder-zoek via de ICT Barometer zijn helder: de wens voor beter gebruik van ICT in de gezondheidszorg is bij het Nederlandse publiek zeer duidelijk aanwezig. Dit geeft aan zorgaanbieders en zorgverzekeraars een goed handvat om de komende jaren ruimte te geven aan in-novaties op dit gebied.

Creëer snel professionele labels en etiketten voor enveloppen, dossiermappen, documenten, Cd’s en vele andere items met één van de Brother QL labelprinters. Sluit de labelprinter eenvoudig aan op uw PC/Mac, of verbindt deze met uw bestaande netwerk en print vanaf alle computers in het kantoor direct vanuit Microsoft Word, Excel of Outlook. Via de gratis meegeleverde en zeer gebruiksvriendelijke software kunt u tevens zelf labels met afbeeldingen, logo’s en barcodes ontwerpen en printen.

Een professioneel resultaat

Labels printen via het netwerk

www.brother.nl

bro ql580 105x297.indd 1 07-06-11 08:42

Page 24: Zorginstellingen nr. 4

24 2012-Juni / ZorgInstellingen

Alarmsystementhema ict & domotica

Dwaal- of wegloopgedrag kan ver-strekkende gevolgen hebben voor de patiënt, de familie en de zorgverleners. Met dwaaldetectie wordt niet alleen het verzorgende personeel gealarmeerd als iemand ongecontroleerd de deur uit gaat, maar de patiënt kan via gpS worden teruggevonden. De basis is de VOS (Veilig Op Stap), een multimediaal persoonsalarmsys-teem met maar één grote, rode knop en valdetectie en track-en-tracemoge-lijkheid via een website. De VOS- lo-cator is 8 x 6 x 2 centimeter en weegt 96 gram. Het systeem geeft een alarm, getriggerd door een druk op de nood-knop, een val, een doorbreking van het geofence of een dwaaldetectie. Het alarm wordt op vier manieren gegeven:

• een gesproken bericht, inclusief naam oproeper, adres en tijdstip• een SMS-bericht, ook inclusief

naam, adres en tijdstip• een link op de website met daarach-

ter een landkaartje• een e-mail met daarin dezelfde link

(speciaal voor smartphones)

Dwaaldetectie met behoud van vrijheidNaarmate de vergrijzing toeneemt, stijgt ook het aantal dementerenden. Eén van de verschijnselen die zich bij dementiepatiënten kan manifesteren, is dwaal- of wegloopgedrag. Dick Bakker van Veilig Op Stap legt uit hoe de VOS en de MOL uitkomst kunnen bieden.

Een MOL is een Melder Op Locatie. Dit apparaatje is zeer klein (3 x 2 x 1,5 centimeter), weegt slechts 12 gram en zendt elke 5 of 10 seconden een zwak radiosignaal uit met daarin een unieke code die door de VOS gelezen en doorgegeven wordt aan een ser-viceplatform achter een eenvoudige website. Aan deze code zit een exacte omschrijving gekoppeld waardoor een melding als volgt kan klinken: mevrouw Jansen heeft een noodoproep gedaan en bevindt zich in kamer zeven van de twee-de verdieping van de Zorginstelling De Herfstvallei, Bosweg 12 te Zeist. Deze informatie wordt vervolgens automa-tisch en multimediaal verstuurd naar een of meer zorgverleners. In elke kamer of op elke verdieping wordt een MOL geplaatst. Als iemand met een VOS-locator in een kamer op de noodknop drukt (of ten val komt), worden niet de gpS-coördinaten doorgegeven, maar de unieke code die de betreffende MOL in die kamer uitzendt. Dankzij deze MOL kun-nen zorgmedewerkers intramuraal op enkele meters nauwkeurig iemands positie bepalen en doorgeven.

Vrij rondlopenBij dwaaldetectie zijn er feitelijk twee hoofdvormen te onderscheiden: detectie als iemand in de buurt komt van een bepaalde locatie (komend) en detectie als iemand uit een bepaald gebied verdwijnt (gaand). Door in het eerste geval een MOL te plaatsen op locaties waar mensen weg kunnen lopen, en de personen met dwaalrisico

uit te rusten met een VOS-locatorontstaat er een dwaaldetectiesysteem waarbij mensen in principe overal vrij kunnen rondlopen, maar waarbij er een alarm afgaat zodra een persoon in de buurt komt van die geplaatste MOL. Door het instelbare zendvermogen van de MOL aan te passen, kunnen veilig-heidscirkels worden gecreëerd met een straal van tussen de drie en ongeveer vijftig meter.

Tekst Dick Bakker

MOL (Melder Op Locatie).De VOS (Veilig Op Stap).

Page 25: Zorginstellingen nr. 4

25

Searchwww.zorginstellingen.nl

Toegang tot de juiste, relevante data en het kunnen leggen van verbanden is cruciaal voor iedere zorginstelling. Country ma-nager Benelux Bas van der Horst van QlikTech legt uit hoe het principe van Business Discovery daarin de volgende stap is.

Nieuwe inzichten voor zorgverleners

2012-Juni / ZorgInstellingen

Business Intelligence (BI) is een proces binnen iedere organisatie waarmee actuele en relevante data wordt verzameld, omge-zet in kennis en uiteindelijk moet leiden tot actie. Ook binnen grote zorginstellingen werken teams van informatieverzamelaars

MOL (Melder Op Locatie).

Business Intelligencethema ict & domotica

Tekst Bas van der Horst

Page 26: Zorginstellingen nr. 4

26 2012-Juni / ZorgInstellingen

Business Intelligencethema ict & domotica

en Business Intelligence-analisten om antwoord te geven op de urgente, gecen-traliseerde vraagstukken, zoals de aankoop van een ander ziekenhuis of het betreden van een nieuwe markt voor behandelin-gen. Echter, alle beslissingen die dagelijks genomen worden, hebben direct effect op het bedrijfsresultaat. Daarom zouden alle medewerkers binnen een ziekenhuis, verpleeginstelling of revalidatiecentrum moeten kunnen profi teren van goede toe-gang tot informatie en data-analyse.Zorginstellingen worden blootgesteld aan een toenemende regeldruk en de overheid stuurt aan op patiëntgerichte processen. In dat kader stellen steeds meer zorginstellin-gen zich als doel om de patiëntbeleving te stroomlijnen en de zogeheten witte ruimte in agenda’s terug te dringen, met als doel de kosten te verlagen en tegelijkertijd de patiënttevredenheid te verbeteren. Daar-naast krijgen zorginstellingen te maken met de noodzaak tot prestatieverbeteringen per behandelend arts en per operatiekamer, zijn fusies aan de orde van de dag en is er sprake van stijgende patiënt/cliëntvolumes tegenover een schaarste aan personeel. Steeds meer zorginstellingen zijn op zoek naar een tool waarmee ze op verschillende niveaus ad hoc vragen kunnen beantwoor-den. Omdat de instellingen onder druk staan, is er steeds meer vraag naar cijfers. Voor lijnmanagement en staffuncties komen er veel vragen onverwacht en op verschillende momenten op ze af. Vaak ontbreekt het hen aan de juiste tools om ook het precieze antwoord op de vraag te kunnen geven, waardoor ze tot actie overgaan zonder over de juiste informatie te beschikken. En wanneer de informatie wel beschikbaar is, loopt de informatie-vraag vaak nog via de afdeling finance bijvoorbeeld en één vraag betekent vaak meerdere vervolgvragen. De kunst is om grote hoeveelheden data zodanig met elkaar te verbinden dat nieuwe inzichten ontstaan en er geen beperking is aan het aantal vragen dat kan worden gesteld. Bij Business Intelligence is het altijd gegaan om sturen op actuele informatie, ook in de zorg. De belofte van BI is de

afgelopen jaren echter niet waargemaakt. raden van bestuur en fi nanciële afdelin-gen kregen te maken met logge en com-plexe systemen en waren erg afhankelijk

leggen Van VeRBanDenToegang tot de juiste, relevante data en het kunnen leggen van verbanden is cruciaal om de juiste beslissingen te kunnen nemen en de regeldruk en veeleisende klant het hoofd te kun-nen bieden. Het verbeteren van de prestaties door data in de handen van verschillende beslissingsnemers op verschillende niveaus te geven, kan de kosten bij zorginstellingen verlagen en bijdragen aan het resultaat per patiënt. Dit principe wordt Business Discovery genoemd en is de volgende stap in Business Intelligence. De nadruk ligt op gebruiksgemak voor de individuele beslisser. De informatie wordt snel en eenvoudig beschikbaar gesteld aan de juiste gebruikers, kan makkelijk wor-den gedeeld en om het gebruiksge-mak extra te verhogen, is de informa-tie vaak ook mobiel toegankelijk.In de praktijk heeft de inzet van Busi-ness Discovery tools inmiddels geleid tot het ontplooien van verschillende analyses om veelvoorkomende pro-blemen binnen de zorg te tackelen.

Meer dagbehandelingen Cambridge University Hospital is een van de top vijf academische ziekenhui-zen in de wereld en toonaangevend op het gebied van klinisch onderzoek. Het ziekenhuis bedient 1200 bedden met 500.000 patiënten per jaar en heeft een omzet van 500 miljoen euro. De omvang van de organisatie vraagt om een systeem waarin de informatie transparant, begrijpelijk en eenvou-dig toegankelijk is. Het ziekenhuis bouwde een applicatie waarmee ze nu in staat is om alle resources, activitei-ten en kosten per patiënt inzichtelijk te maken. Zo zorgden de overnachtingen bij oogheelkunde voor hoge kosten en een lagere patiënttevredenheid. Patiënten slapen immers slechter in een ziekenhuis en de kans op een tweede infectie is groter. Het zieken-huis bracht de dagbehandelingsratio van 26 tot 96 procent terug naar 86 tot 98 procent en realiseerde daarmee een aanzienlijke verbetering in haar dienstverlening richting patiënten.

van IT-afdelingen om de juiste informa-tie boven tafel te krijgen. Dit zorgt voor extra frustratie en veel niet-behaalde doelen.

Page 27: Zorginstellingen nr. 4

Business Intelligencethema ict & domotica

Toegang tot informatie De Saxenburgh Groep, met ruim 2000 medewerkers en 800 vrijwilligers actief binnen de gemeenten Coevorden, Hardenberg, Ommen en Twenterand, was op zoek naar een oplossing om de verschillende zorgondernemingen snel en gemakkelijk inzicht te bieden in de aanwezige informatie over DBC’s en fi nanciële resultaten. Naast dit inzicht was het belangrijk dat de informatie op een visueel toegankelijke manier kon worden weergegeven. De Saxenburg Groep kreeg met behulp van het QlikView Business Discovery Platform toegang tot informatie rondom de DBC’s. Daarnaast werden HR en fi nanciële informatie samengevoegd in één applicatie om inzicht te krijgen in bezetting in relatie tot kosten. De Saxenburg Groep wilde haar zorgondernemers en medisch mana-gers zelf op een gebruiksvriendelijke manier toegang bieden tot de beschikbare informatie. Business Disco-very biedt hen de mogelijkheid zelf analyses te maken en steeds verder door de informatie te klikken om tot diepere inzichten te komen. Bovendien is de informatie door de grafi sche weergave gemakkelijk te begrijpen.

DOORstROOM Thedacare is met 43 locaties en 225.000 patiënten per jaar de grootste zorgverlener in de Amerikaanse staat Wisconsin. De zorginstelling zet Business Discovery in om meer dan 110 miljoen datarijen te analyseren uit verschillende bedrijfssystemen en EPD’s. Zo ontwikkelde de zorgverlener een applicatie voor disease management. Met deze applicatie is de organisatie in staat om de achterliggende oorzaken van patiëntuitslagen te analyseren als input voor preventieve zorgverleningsprogramma’s. De applicatie patient fl ow analysis geeft inzicht in hoe patiënten binnen komen, gebruikmaken van de zorg en de zorginstelling weer verlaten. Hiermee is Thedacare in staat om de beschikbaarheid en het eigenlijke verlenen van de zorg te verbeteren en beter te plannen. Bij Thedacare maken meer dan 1500 mensen gebruik van de applicaties. Business Discovery maakt het mogelijk om iedereen te laten samenwerken en verschillende inzichten te krijgen. En iedereen bij die inzichten te betrekken. Het is een aanpak die overeen komt met hoe we in het dagelijks leven ook beslissingen nemen. Bovendien maakt het gebruik van de vaardigheden en ta-lenten van bedrijfsanalisten. Business Discovery geeft ruimte aan de toegevoegde waarde van data én van mensen. Niemand wil afhankelijk zijn van IT bij het krijgen van antwoorden, managers niet, gebruikers op de werkvloer niet en zelfs de IT-afdeling niet. Als de mensen op de werkvloer de middelen om te innoveren zelf in handen hebben, zijn ze zelfstandig en snel in staat om de juiste knopen door te hakken. Kortom, door het inzetten van Business Discovery en het nemen van de juiste beslissingen kunnen zorg-verleners het hoofd bieden aan de uitdagingen van tegenwoordig.

Zorgwijk

De Zorgwijk

W W W . D E T R O N . N L

www.detron.nl

[email protected]

073 - 750 15 32

Detron Healthcare Solutionsbouwt - samen met u - aan

de zorgwijk

Samen op weg naar de beste zorgoplossing

Page 28: Zorginstellingen nr. 4

28 2012-Juni / ZorgInstellingen

Volgens MVO Nederland lopen Ne-derlandse ziekenhuizen niet voorop als het gaat om duurzaamheid. Het UMC Utrecht wil graag het goede voor-beeld geven en heeft daarom in 2011 het manifest van MVO Nederland ondertekend en zijn duurzaamheids-beleid voorlopig onderverdeeld in vier kerngroepen: inkoop, bouw, energie en voeding. Deze maand heeft het cluster Voeding, onderdeel van het facilitair bedrijf, een grote stap richting duur-zaamheid gezet door al het personeel en de patiënten uitsluitend biologische zuivel aan te bieden.Herman Bol, lid van de raad van be-stuur van het UMC Utrecht, nam bij de hoofdingang het eerste glas biologi-sche melk in ontvangst uit handen van Annemiek Nass, één van de biologi-sche boeren van frieslandCampina. Ook kregen alle patiënten een extra verstrekking biologische zuivel in de vorm van Campina Boerenland Drink-yoghurt. Voor Jan de Bruin, clustermanager Voeding van het UMC Utrecht, was de overgang naar biologische zuivel een logische stap. “Het zijn herken-bare producten en er is redelijk veel aanbod. Zuivel wordt door het hele

Zuivel UMC Utrecht volledig biologischHet UMC Utrecht is als één van de eerste UMC’s overgestapt op biologische zuivel. De overgang is onderdeel van het manifest maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO), dat het UMCU in 2011 ondertekende. De mijlpaal werd feestelijk gevierd.

ziekenhuis gebruikt, dus het vormt een mooi uithangbord voor ons duurzaam-heidsbeleid. Natuurlijk is de prijs ook belangrijk. Ik heb een goede deal kun-nen sluiten, maar we nemen dan ook 260.000 liter zuivel per jaar af.” De overgang naar biologische zuivel was relatief eenvoudig voor De Bruin. “we hoefden niet veel mensen te overtuigen, want duurzaamheid is een maatschappelijke trend. we hebben goede afspraken gemaakt met onze leverancier en grossier en we hebben uiteindelijk voor frieslandCampina gekozen omdat zij het dichtst bij onze wensen kwamen: een Nederlands product, goede ondersteuning bij de introductie en leveringszekerheid. De

samenwerking verloopt uitstekend.”De biologische zuivelproducten in het UMC Utrecht – melk, karnemelk, drinkyoghurt en vla – zijn van Campina Boerenland, een merk van friesland-Campina. Deze producten zijn afkom-stig van Nederlandse koeien die van het voorjaar tot het najaar tenminste 120 dagen per jaar, 6 uur per dag in de wei lopen. De koeien krijgen een biologisch menu van onder andere grassen, klavers en kruiden. Hormonen en preventieve medicatie zijn niet toegestaan en tijdens het verwerkingsproces worden geen chemische geur- , kleur- en smaakstoffen toegevoegd. Het UMCU gaat de komende tijd regel-matig haar patiënten naar hun mening vragen over de biologische zuivel. Het personeel is in ieder geval al enthousiast. Jan de Bruin zeker. “Biologisch smaakt voller. Ik ben op het platteland in de omgeving tussen de boerenbedrijven opgegroeid. wij haalden onze melk bij de boer die het zo uit de melkbus in de fles deed. Heerlijk romig. Die smaak van vroeger proef ik nu terug en dat is ontzettend leuk.”

Dit artikel is tot stand gekomen in samenwerking met FrieslandCampina Dagvers.

‘we hoefden niet veel mensen te

overtuigen; duurzaamheid is een

maatschappelijke trend’

Page 29: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 29

Slim onderhoudduurzaamheid & enerGie

Zorginstellingen hebben nog veel energiebesparingspotentieel. Maar zorgorganisaties die willen verduurzamen, krijgen vaak te maken met een split incentive: de vastgoedexploitatie investeert in energiebesparende maatregelen, terwijl de zorgexploitatie van de kostenbesparing profiteert. Zorginstelling ’s Heeren Loo laat zien hoe zorg en vastgoed kunnen samenwerken om de split incentive op te heffen en hoe een duurzaam meerjarenonderhoudsplan (DMOp) helpt om energiebesparing te integre-ren in het onderhoudsplan.

De huisvestingsvergoeding in de zorg is begin dit jaar gewijzigd. Sindsdien krijgen zorginstellingen jaarlijks een vaste vergoeding per cliënt, in plaats van een vergoeding voor de werke-lijke kosten. Het ondernemersrisico is

hierdoor meer bij de instellingen zelf komen te liggen. Door deze maatregel moeten zorginstellingen kritischer naar hun gebouwenportefeuille kijken en onderzoeken hoe zij kunnen besparen op hun energieverbruik.

Maar deze ontwikkeling biedt ook kansen. Zorginstellingen mogen de financiële opbrengsten van energiebe-sparende maatregelen nu zelf houden en dat kan bij goed ondernemerschap aanzienlijk lagere kosten opleveren. goede voorbeelden hiervan zijn het oplossen van het splitincentivepro-bleem en het gebruiken van een duur-zaam meerjarenonderhoudsplan.

Life cycle costsOok zorginstelling ’s Heeren Loo kreeg te maken met het ssplitincentivepro-bleem, maar vond er een oplossing voor. george Müller, vastgoedadvi-seur bij Energy Matters en interim vastgoedmanager bij ’s Heeren Loo,

Zorginstelling bespaart energie met slim onderhoud

Tekst Annemieke van Ramshorst

Page 30: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen30

Slim onderhoudduurzaamheid & enerGie

vertelt: “Bij nieuwbouwprojecten stu-ren we op life cycle costs (LCC). De extra investeringen in duurzaamheid zijn voor rekening van de zorgexploi-tatie, die deze kosten door de jaar-lijkse besparing op de energierekening terugverdient.” Bij bestaande gebou-wen werkt het net even anders. Hierbij is het belangrijk om onderscheid te maken tussen de economische levens-duur van gebouwdelen en de techni-sche levensduur. Müller: “Traditioneel wordt bij gebouwonderhoud vooral naar de technische levensduur geke-ken. Hierdoor worden relatief oude

onzuinige ketels nog niet standaard vervangen. Dat is een gemiste kans. Het vervangingsonderhoud is juist het aangewezen moment om over duur-zame alternatieven na te denken.”

OnderhoudsplanOm duurzame investeringen te combi-neren met het vervangingsmoment van een gebouwelement of gebouw-gebonden installatie, maakt ’s Heeren Loo gebruik van een duurzaam meer-jarenonderhoudsplan (DMOp). In een DMOp worden duurzame aspec-ten meegenomen in het meerjarenon-

derhoudsplan, om zo slim onderhoud te plegen. Zo kan een instelling bij de vervanging van kozijnen bijvoor-beeld ook aan beter isolerend glas of aan ventilatievoorzieningen denken. Müller: “In het DMOp zijn voor elk onderhoudselement ook de duurzame alternatieven opgenomen, waarbij de eventuele extra investeringen worden afgezet tegen het besparingspotenti-eel. Door energiebesparing op deze manier aan te pakken, wordt het nog rendabeler.” Volgens Müller is er binnen zorgin-stellingen nog veel besparingspoten-tieel, maar de realiteit is dat er nog te weinig prioriteit is voor het ener-giebesparingsvraagstuk. Ook Henk waaldijk, adviseur bij Agentschap NL, signaleert dit probleem. “Nu de huisvestingsvergoeding is gewijzigd, moeten zorginstellingen hun eigen verantwoordelijkheid nemen en een duurzaamheidsvisie ontwikkelen in het kader van goed ondernemerschap. Dat vergt een heel andere manier van denken.” waaldijk adviseert zorginstellingen om de kunst van het verduurzamen af te kijken van ziekenhuizen, omdat die al langer bezig zijn met energiebesparing. Bij ziekenhuizen is dus veel kennis weg te halen. Daarnaast benadrukt waaldijk dat het belangrijk is om energiebespa-ring te verbinden met andere elemen-ten die van groot belang zijn voor

’s Heeren Loo 's Heeren Loo is in Nederland een van de grootste aanbieders van ondersteuning aan mensen met lichte en ernstige beperkingen. Het aanbod is breed: van hulp bij zelfstandig wonen tot 24-uursopvang en van begeleiding bij werk tot inten-sieve behandeling. De zorg en ondersteuning die ’s Heeren Loo biedt, vindt uit-eindelijk maar op één plek plaats: in de relatie tussen zorgverlener en cliënt. Alles wat daaromheen gebeurt, is zorgonder-steunend, faciliterend en draagt bij aan de kwaliteit van de zorg. ‘s Heeren Loo heeft ruim 800 gebouwen met een totale gebouwen-oppervlakte van 543.787 vierkante meter.

energy service Company’s (esCo’s)Energy Service Companies (ESCo's) zijn bedrijven die de aanleg en het onderhoud en beheer van de (klimaat)installaties van gebouwen overnemen. Zij leveren een gegarandeerde energiebesparing, inclusief de financiering ervan. Van investeringskosten is dus geen sprake. Met het afsluiten van een prestatieovereenkomst worden afspraken over energiebesparing vastgelegd.• MeerinformatieoverdeEPBDinoverheids-enpubliekegebouwen

op www.agentschapnl.nl/programmas-regelingen/publieks-en-over-heidsgebouwen

• MeerinformatieoverESCo’sop www.agentschapnl.nl/programmas-regelingen/escos

• Leidraadvoorhetafsluitenvanprestatiecontractenop http://www.agentschapnl.nl/content/leidraad-prestatiecontracten-beheer-en-onderhoud-gebouwen

Page 31: Zorginstellingen nr. 4

duurzaamheid & enerGieSlim onderhoud

de instelling. “Energiebesparing leidt tot minder hoge kosten, maar zorgt bijvoorbeeld ook voor een goed bin-nenklimaat. Dit kan weer een positief effect op het ziekteverzuim hebben. Daar komt nog eens bij dat je met het treffen van alle maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar, kunt voldoen aan de wet Milieubeheer. Een extra reden om in duurzame maatregelen te investeren.”

ESCoZorginstellingen die het splitincenti-veprobleem willen ontlopen, adviseert waaldijk om net als ’s Heeren Loo de samenwerking met externe partijen aan te gaan. Een mogelijke oplossing is het inschakelen van een Energy Service Company (ESCo). Een ESCo investeert in energiebesparende maat-regelen en neemt daarmee het financi-ele risico. De ESCo wordt afgerekend op basis van een prestatiecontract, waarin afspraken zijn gemaakt over de te verwachten energiebesparing. “In eerste instantie waren zorginstellingen

agentschap nl stimuleert duurzame gebouwen Agentschap NL ondersteunt beleggers, projectontwikkelaars, gemeenten, gebouweigenaren en eindgebruikers bij het duurzaam bouwen, renoveren en beheren van gebouwen. Een duurzaam gebouw leidt tot lagere energiekosten, een beter binnenmi-lieu, meerwaarde van het vastgoed en een beter bedrijfsimago. Meer weten over rendement, techniek, maatregelen, instrumenten, regelgeving en finan-cieringsmogelijkheden? Kijk op: www.duurzaamvastgoedportal.nl en www.slimme-energie.nl.

Vijf stappen om energie te besparen

Zorginstellingen moeten nog een flinke slag slaan om te besparen op hun energierekening. Energy Matters heeft een aantal stappen opgesteld die zorginstellingen zouden moeten doorlopen in het energiebesparingsproces: 1. Maak iemand binnen de orga-

nisatie verantwoordelijk voor energiebesparing, bijvoorbeeld de facilitair manager of ge-bouwbeheerder.

2. Breng de situatie in kaart en maak een schatting van het besparingspotentieel.

3. Stel een maatregelenlijst op.4. Voer de maatregelen uit, even-

tueel in samenwerking met een andere partij.

5. Monitor de uitvoering en de besparing van maatregelen.

wat huiverig om voor lange tijd de samenwerking met een ESCo aan te gaan. Maar het wordt nu steeds interessanter om een ESCo in de arm te nemen. Zorginstellingen zijn zelf verantwoordelijk voor de kosten van huisvesting, de energie-kosten stijgen, en steeds meer grote partijen bieden in de vorm van een ESCo hun diensten aan. Samen-werken is voor zorginstellingen dé manier om te professionaliseren en op de lange termijn energie te besparen.”

312012-Juni / ZorgInstellingen

Page 32: Zorginstellingen nr. 4

Searchwww.zorginstellingen.nl

Krimp in de ouderenzorg dwingt zorgorganisaties hun vastgoedporte-feuille snel op orde te brengen. Zonder tijdig ingrijpen ontstaat het risico op leegstand. Er zijn drie mogelijkheden: opwaarderen, herbestemmen of afstoten. rianne Scott-Verhoef en Sophieke Klaver-de Jong, senior adviseurs bij advies- en ingenieursbureau ArCADIS, onderzochten deze opties.

Het toekomstige beleid om wonen en zorg voor de lichtere zorgvragen van elkaar te scheiden, heeft nu al als gevolg dat steeds minder ouderen worden opgenomen in een verzorgingshuis. Ook leidt de ruime beschikbaarheid van woningen op de reguliere woning-markt tot meer keuzevrijheid. Ouderen

32 2012-Juni / ZorgInstellingen

VastgoedstrategieGeBouwBeheer

Krimp in de ouderen-zorg leidt tot leegstand

Tekst Sophieke Klaver-de Jong en Rianne Scott-Verhoef

Page 33: Zorginstellingen nr. 4

33

VastgoedstrategieGeBouwBeheer

kiezen steeds minder voor de traditio-nele woonvorm in verzorgingshuizen. Zorgorganisaties met vastgoed op een verkeerde locatie, met te kleine ap-partementen in een omgeving met veel concurrentie lopen extra risico op leeg-stand. De leeggekomen appartementen in het verzorgingshuis zijn vaak onge-schikt om voor een marktconforme prijs te verhuren. wegens de veelal kleine woonruimtes zijn prijs en kwaliteit niet met elkaar in verhouding.Ondanks de vergrijzing is de verwach-ting dat tot 2015 het aantal ouderen in verzorgings- en verpleeghuizen blijft dalen. Het absolute aantal ouderen in Nederland neemt toe, maar het aantal ouderen woonachtig in een verpleeg- of verzorgingshuis neemt af. Het aantal tachtigplussers in een zorginstelling kromp bijvoorbeeld de afgelopen tien jaar van 102.000 naar 90.000. Zes op de zeven tachtigplussers wonen zelf-standig, al dan niet met ondersteuning.Zorgbestuurders doen er goed aan hun marktpositie te heroverwegen, vast te leggen welke doelgroepen worden bediend, wat de strategische waarde van bestaande locaties is en of het bezit van vastgoed huur of eigendom wordt. Hieruit afgeleid wordt de vastgoedstra-tegie bepaald en zijn keuzes te maken over het bestaande (slecht renderende) vastgoed: opwaarderen, herbestemmen of afstoten.

OpwaarderenOpwaarderen tot een eigentijdse zorglo-catie is een optie als de zorgorganisatie de ambitie heeft om lichtere zorgvragers als huurder te behouden. De wonin-gen moeten van kwaliteit zijn om de concurrentie met de woningmarkt aan te kunnen. Dat laatste is moeilijk, gezien het grote aanbod in de huidige woning-markt. Een andere strategie is om zich op de voordelen van het verzorgings-

huis ofwel de kwaliteit van de locatie te concentreren: meer sociale contacten, meer activiteiten en de nabijheid van zorg. Investeren in kwaliteit en het aan-bieden van een duidelijk profiel is nodig om onderscheidend te kunnen zijn.

Herbestemmen Herbestemmen van de verzorgingshuis-appartementen tot verpleegkamers voor zorgvragers met een zwaardere zorg-vraag blijkt geen eenvoudige opgave. Kleinschalig wonen voor dementerende ouderen is moeilijk in de structuur van een verzorgingshuis in te passen. Daarnaast voldoen de woonruimtes, gangen en het sanitair vaak niet aan de eisen van rolstoel/bedtoegankelijkheid. Aanpassingen zijn duur en het is on-zeker of de nodige investeringen terug kunnen worden verdiend. Het risico op leegstand is echter voor dit type zorgvragers relatief laag. Sterker nog: door de driedubbele vergrijzing (meer ouderen, meer oudere ouderen en meer verstandelijk en geestelijk gehandicapte ouderen) neemt de behoefte aan ver-pleeghuiszorg alleen maar toe.

AfstotenAfstoten van vastgoed is het overwegen waard als opwaarderen of herbestem-men niet haalbaar is. Een locatie die niet rendeert, is een risico. Nu je verlies nemen en afstoten vermindert het risico in de toekomst. Zorgbestuurders moeten een duidelijke visie hebben over het strategische doel van vastgoed. Is huisvesting een productiemiddel, moet het flexibiliteit bieden, is het een concurrentiemiddel, verbetert het de vermogenspositie of past eigendom van vastgoed niet in de toekomststrategie? Het scheiden van wonen en zorg raakt ook de facilitaire organisatie. De doelgroep lichte zorgvragers heeft naast keuzevrijheid in het wonen ook een

keuze in de aanbieder van facilitaire diensten. Het is bijvoorbeeld niet vanzelfsprekend meer dat ze maaltij-den of schoonmaakdiensten van de zorgorganisatie gebruiken. Concur-rentie van andere organisaties is aan de orde, maar ook supermarkten bieden uitstekende kant-en-klare maaltijden en de wandeling biedt een dagelijks verzetje. Binnen een zorginstelling zelf vinden ook veranderingen plaats. Zorgaf-delingen en groepswoningen wor-den steeds meer zelfvoorzienend en gebruiken minder diensten van de facilitaire organisatie. Daarnaast is het karakter van de gevraagde diensten veranderd: minder universeel en meer op maat. Dit biedt kansen om binnen en buiten de zorglocatie extra dien-sten aan te bieden. Zorgaanbieders zullen de ouderen met een klantge-richte benadering en een onderschei-dende kwaliteit moeten verleiden tot het gebruik van hun diensten.

MaatregelenDe krimpende vraag en het bezit van verouderd zorgvastgoed dwingt om pro-actief te reageren. Tot 2015 is er sprake van absolute krimp, maar het is ook een periode waarin de overheid nog gedeeltelijk bijspringt in de huisvestingslasten volgens het oude regime. De huidige budgetga-rantie voor de kapitaallasten door de overheid wordt van 2012 tot 2018 stapsgewijs afgebouwd. Zorgorgani-saties kunnen juist in deze periode hun kans pakken om hun ambities in de toekomst waar te maken. Dit is een proces dat vaak een aantal jaren duurt. Daarom is het zaak niet te wachten, maar om nu aan de slag te gaan met het gezond maken van de vastgoedportefeuille en facilitaire organisatie.

2012-Juni / ZorgInstellingen

Page 34: Zorginstellingen nr. 4

34 2012-Juni / ZorgInstellingen

Nieuw meetinstrument mantelzorgmanaGement

De meeste Nederlanders vinden het vanzelfsprekend om hun zieke en gehandicapte verwanten en vrienden te helpen. Er zijn circa 2,6 miljoen mensen die een familielid of vriend langer dan drie maanden of meer dan acht uur per week hulp geven. Deze onderlinge steun is zelfs zo gewoon dat sommigen daarin te ver gaan. Zorgverleners weten dat zij overbelas-ting van mantelzorgers vaak (te) laat in de gaten hebben, dus richten ze op de moeilijke kanten van het helpen. In de ondersteuning staat dan ook vaak het voorkomen van overbelasting centraal. De positieve kanten van het helpen worden daarmee regelmatig over het hoofd gezien. Dit betekent echter niet dat de po-sitieve kanten niet van belang zijn. Aandacht hiervoor is van belang om te

Zorgverleners hebben veel aandacht voor de belasting van mantelzorgers. recent is er ook oog voor de positieve kanten van de hulpverlening, die met een nieuw meetinstrument eenvoudig zijn vast te stellen. Het Sociaal en Cultureel planbureau (SCp) en Vrije Universiteit (VU) komen in september met een wetenschappelijke publicatie over dit meetinstrument. Alice de Boer van het SCp en Marjolein Broese van groenou (VU) geven geven alvast een voorproefje.

kunnen begrijpen wat de zorg voor een hulpbehoevende betekent. Ook helpt het voor het ontwikkelen van goede interventies om mantelzorgers beter te ondersteunen.

HandzaamDankzij een handzaam meetinstrument voor positieve ervaringen is gemak-kelijk vast te stellen welke mantelzorger weinig of veel positieve ervaringen ondervindt. De methode is ontwikkeld op basis van een aantal focusgroepen met mantelzorgers. De positieve kan-ten van het helpen vormden een van de gespreksonderwerpen. Op basis van de gesprekken zijn in een schriftelijke enquête acht uitspraken geformuleerd (zie kader). Ze hebben betrekking op het moment in de twaalf maanden voorafgaand aan het interview waarop

de hulpbehoefte het grootst was. De antwoorden op de stellingen vormen een hiërarchische schaal. Dit betekent dat iemand die op een bepaalde stelling ‘mee eens’ zegt ook de meeste voorgaande stellingen in de rij met ‘mee eens’ beant-woordt. wie bijvoorbeeld door het zor-gen nieuwe dingen heeft geleerd, blijkt ook te genieten van de leuke momenten met de hulpbehoevende. Uit een eerder onderzoek van de SCp onder 2500 mensen blijkt dat positieve ervaringen beginnen met effecten bij de mantelzorger zelf, zich verbreden naar de relatie met de hulpbehoevende en daarna tot een ruimer terrein van functi-oneren, namelijk competenties en sociale contacten met anderen. Zo genieten mantelzorgers het vaakst van de leuke momenten met de hulpbehoevende (75 procent) en de hulpverlening zelf gaf 67

Tekst Alice de Boer en Marjolein Broese van Groenou

Mantelzorg is óók positiefMantelzorg is óók positief

Page 35: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 35

Nieuw meetinstrument mantelzorgmanaGement

procent een goed gevoel (zie kader). Tweederde (63 procent) voelt zich door anderen gewaardeerd vanwege de taak die ze op zich hadden geno-men. Dit noemen we de intrinsieke opbrengst van de zorgverlening. Bij een kleinere meerderheid verbeterde de relatie met de hulpbehoevende (54 procent); de relationele opbrengst.

StellingenDe schaal met acht stellingen is van toepassing voor mantelzorgers van veel verschillende patiëntengroepen. De uitspraken kunnen voorgelegd worden aan verzorgers van partners, oude-ren, niet-verwanten, chronisch zieken, bewoners van zorginstellingen en werkende mantelzorgers. Voor man-telzorgers van mensen met dementie en mantelzorgers van mensen met een verstandelijke beperking is de zesitem-variant beter van toepassing. Achter-liggende oorzaak is dat de stellingen over ervaren waardering en band met familie en vrienden niet in de schaal passen. Dit is logisch omdat deze groe-pen hulpbehoevenden minder goed in

Positieve ervaringen bij mantelzorgers

Stelling Percentage

Ik genoot van de leuke momenten die er waren met de hulpbehoevende 75

Zorgen voor de hulpbehoevende gaf mij een goed gevoel 67

Ik ontving veel waardering voor de hulp die ik gaf* 63

In de periode waarin ik zorgde zijn de hulpbehoevende

en ikzelf dichter bij elkaar gekomen 54

Door het zorgen heb ik geleerd blij te zijn met kleine dingen 52

Door het zorgen heb ik zelf ook nieuwe dingen geleerd 50

Door het helpen is de band met mijn familie en vrienden hechter geworden* 41

Door het zorgen heb ik nieuwe mensen leren kennen 29

* Voor de zesitemvariant vervalt deze stelling

staat zijn tot het communiceren van waardering. Een breed spectrum van positieve ervaringen is nodig om gedurende een langere tijd om te gaan met een stressvolle zorgsituatie. Hiermee is niet gezegd dat een reeks positieve erva-

ringen de belasting van helpers laat verminderen. In tegendeel: bij som-mige mantelzorgers, vooral de verzor-gers van partners die zwaarder belast zijn, komen positieve ervaringen samen voor met negatieve ervaringen en bij anderen juist niet. Tijdige signalering van weinig po-sitieve ervaringen bij mantelzorgers kan helpen bij het bieden van gepaste ondersteuning. Denk aan begrip en erkenning voor de probleemsituatie waarin mantelzorgers zich bevinden. Het gesprek hierover beginnen is al een eerste aanzet voor ondersteuning. Ook het onderhouden van contacten in het sociale netwerk is van belang. Samen zorgen levert immers vaak posi-tieve ervaringen op.

Meer info: [email protected]

Page 36: Zorginstellingen nr. 4

36 2012-Juni / ZorgInstellingen

Miele professionalbedrijfsprofiel

Vaak is zelf wassen voordeliger voor zorginstellingen dan uitbesteden. Dat is de conclusie van een onafhankelijk onderzoek dat het Nibud heeft uitgevoerd in opdracht van het LOC. Instellingen blijken veel uitbesteedkosten over het hoofd te zien.

wanneer het budget krimpt, kiezen veel zorginstellingen voor het uitbesteden van werkzaamheden in een poging effectief te bezuinigen. De maaltijden komen uit een externe keuken en beddengoed en handdoeken gaan naar een wasserij. Ook kleding van bewoners wordt nu vaak buitenshuis gewassen. De vraag is of dat echt geld bespaart. In het onderzoek van het Nibud is gekeken naar de verschil-lende wasprocessen en de waskosten die zijn gemoeid met het wassen van kleding van cliënten in zorginstellingen.

Uit het onderzoek kwam naar voren dat veel zorginstellingen geen goede kosten-vergelijking maken tussen zelf wassen en uitbesteden. Dit is ook de ervaring van Miele professional. Er zijn veel verborgen kosten waar geen rekening mee wordt gehouden. Zo vergeet men vaak de BTw die over de inkoop van diensten gerekend wordt. Bovendien zorgen logistieke problemen ook voor extra kosten. “Als je persoonsgebonden was uitbesteedt, zie je dat kleding sneller slijt, sneller kapot gaat en zelf regelmatig verdwijnt”, zegt Jos fonck, directeur van Miele professional. “Cliënten klagen en medewerkers zijn veel tijd kwijt met zoeken en met communicatie met de externe wasserij, cliënten en hun familie. Dit is kostbare tijd die verborgen blijft in kostenberekeningen. Bovendien gaan deze uren ten koste van de schaarse zorguren voor de bewoners.” Volgens fonck is uitbesteden vooral een luxe en een kwestie van gemak, en zeker niet in alle gevallen goedkoper. “Hebben instellingen alle kosten op een rij gezet voordat ze besluiten om de was uit te besteden? Het is belangrijk alle alterna-tieven te overwegen en ook rekening te houden met de wensen en meningen van de bewoners. Het blijkt dat het in huis wassen van persoonsgebonden wasgoed

‘ was uitbesteden verre van ideaal’

Page 37: Zorginstellingen nr. 4

2012-Juni / ZorgInstellingen 37

effectief is en een besparing oplevert. Uitbesteden van persoongebonden wasgoed is verre van ideaal.”

fonck wil zorginstellingen duidelijk maken dat Miele professional kan helpen besparingen te realiseren. “Als het gaat om Total Cost of Ownership in het wasproces, zijn we – hoe gek het ook mag klinken – heel goedkoop. Onze machines zijn bij aanschaf weliswaar iets duurder dan die van de concurrent, maar omdat ze zeer slijt-vast en praktisch storingsvrij zijn, zijn de onderhoudskosten zeer laag.”

Veel zorginstellingen besteden de was ook uit om het investeringsbudget te sparen. De kosten voor de wasserij vallen namelijk onder het exploitatie-budget en de aanschaf van een nieuwe wasmachine is een investering. “Bij Miele professional werken we met flexibele betalingsregelingen, waardoor de aankoop indien gewenst onder het exploitatiebudget kan vallen”, legt fonck uit. “we kunnen daardoor een prijs maken waarin ook gelijk het onderhoud wordt meegenomen.

InnovatiefAls instellingen nog eens willen na-denken over de bewassing, wil Miele professional graag meedenken. fonck: “Miele is conservatief in kwaliteit en innovatief in denken. we maken graag een kostprijsberekening, maar com-bineren dat liever met een brede her-overweging van het gehele wasproces. Er zijn namelijk zoveel andere facto-ren die een rol spelen. Je kunt bewo-ners of familie laten meehelpen bij het wassen. Dat bespaart niet alleen kos-ten, maar bewoners voelen zich ook nuttig. Met een eigen wasserette kun-nen bewoners waar mogelijk zelf hun

kleding wassen. Die wasserette kun je ook openstellen voor medewerkers en buurtbewoners. Zo ontstaat er meer sociale betrokkenheid.”

“Ook Miele professional zelf zet mensen centraal in de bedrijfsvoe-ring. “rendement is belangrijk, maar niet het belangrijkst”, zegt fonck. “we zijn goed voor onze mede-werkers en streven naar langdurige samenwerking met onze klanten. we denken ook graag mee met de klant. Onze verkopers verkopen daarom niet, maar zijn adviseurs die oplos-singen aanreiken. Onze servicedienst is gericht op kwaliteit en gemak voor de klant. we werken in rayons en onze technici zijn geen productspeci-alisten, maar generalisten. Hierdoor hebben klanten veelal te maken met dezelfde technicus voor alle produc-ten die men van ons in huis heeft. Zo ontstaat automatisch een band die voor beide partijen goed werkt.”

De klanten van Miele professional zijn volgens fonck vaak trouw aan het merk. “In afwassen, wassen en desinfecteren is Miele marktleider. In alle ziekenhuizen en veel zor-ginstellingen in Nederland vind je Miele- apparatuur. Bij sommige organisaties staan er een paar en bij andere meer dan honderd. Een aantal jaar geleden zijn we ook met sterilisatieapparatuur voor zieken-huizen, artsen en tandartsen op de markt gekomen en ook hier groeit ons aandeel snel. De markt is klein en daarom koesteren we onze klan-ten. Een goed product, een goede service en een goed advies is ook in ons voordeel. Bezuinigingen zien we daarom niet als een bedreiging, maar als kans.”

een zorg minder Miele Professional is al meer dan 70

jaar fabrikant van onder andere pro-fessionele was-, droog- en mange-lapparatuur, alsmede professionele

afwasautomaten, medische reiniging en desinfectie apparatuur, sterilisatie apparatuur en karrenwasmachines.

Naast het leveren van innovatieve en kwalitatief hoogstaande apparatuur is Miele Professional vooral sterk in

het bieden van oplossingen op maat, goede projectbegeleiding en een

snelle en goede aftersales service.

Dit artikelis tot stand gekomen in samenwerking met Miele Professional.

Het volledige verslag Richtlijnwaskos-ten zorginstellingen van het onderzoek

van het Nibud in opdracht van LOC Zeggenschap in zorg, is terug te vinden

op de website www.miele-professional.nl/vakbladen

‘ was uitbesteden verre van ideaal’

Page 38: Zorginstellingen nr. 4

Nieuwe serie Cubus-ventilatieboxen

Redbeans introduceert: de nieuwe Beanmachine Small

zorgAgenda 2013

Topshield2 fi nish vereenvoudigt onderhoud

Auerhaan heeft nieuwe Cubus-ventilatieboxen ontwikkeld voor aansluiting op ronde zuig- en perskanalen. De Cubus-serie is verkrijgbaar in vijf standaardafmetingen, waarvan de panelen demonteerbaar en onderling uitwisselbaar zijn. De unit kan hiermee in elke positie worden geïnstalleerd. De Cubus is voorzien van Lemmens TAC-ventilatoren (gelijkstroom), maar ook de conventionele Lemmens-ventilator is in de Cubus leverbaar. Volgens Auerhaan kan de Lemmens TAC-gelijkstroomventilator een energiebesparing opleveren van 30 tot 60 procent. Ook is de ventilator gemakkelijk te installeren en produceert een lager geluidsni-veau in vergelijking met traditionele ventilatoren. Meer info: www.auerhaan-klimaattechniek.nl

Redbeans heeft de Redbeans Beanmachine Small geïntroduceerd. Het gaat om een compac-te volautomatische espressokoffi eautomaat, een alleskunner. “Verse bonen, direct gemalen, onder druk gezet: voor echt lekkere koffi e. Prima geschikt voor winkels, kleine kantoren of pantry’s”, meldt de leverancier. “Met één druk op de knop een heerlijke koffi e, espresso, cappuccino, latte macchiato, warme chocolademelk of heet water voor thee. Tien keuze-toetsen. Uniek is de kannenfunctie: met één druk een klein kannetje echt verse koffi e (1 li-ter).” Readbeans geeft aan dat de 32 centimeter brede machine eenvoudig is in onderhoud, schoonmaken en bijvullen. Meer info: www.redbeans.nl

de ZorgAgenda is al ruim 20 jaar de meest gebruikte agenda in de zorg. door de handige indeling van één dag per pagina met periodevermelding en het handzame formaat is deze agenda zeer geschikt voor medewerkers in de (thuis)zorg en zorginstellingen. de agenda bevat voorin 32 pagina’s met specifi eke informatie voor de zorgsector. de nieuwe editie voor 2013 bevat daarnaast artikelen over actuele thema’s in de zorg, zoals de theorie achter en het werken met het zorgleefplan, het vermalen van medicijnen, er zijn voor je collega en een individueel actieplan voor cliënten. het omslag kan worden bedrukt met een logo van de organisatie. een agenda op maat met een full colour omslag en eigen pagina’s is ook mogelijk. uitgever: eilers international, wormerveer. voor informatie: 075 6294661, [email protected] of www.eilers-international.nl. een of enkele exemplaren (tot 20 stuks) zonder logobedrukking kunnen besteld worden via de webshop www.offi cewebshop.nl.

Forbo Flooring heeft onlangs een fi nish voor Marmoleum ontwikkeld en geïntroduceerd onder de naam Topshield2. Volgens de fabrikant is door de unieke structuur van Topshield2 het linoleum sterker, duurzamer en nog eenvoudiger te onderhouden waardoor een fl inke besparing kan worden bereikt op onderhoudskosten. Daarnaast zorgt de dubbel UV-geharde toplaag ervoor dat Marmo-leum voortaan bestand is tegen krassen, vlekken en kleurvervaging. Topshield2 maakt linoleum ook vuilafstotend. Marmoleum is bovendien bacteriostatisch en bestand tegen handalcohol. Indien nodig is Topshield2 bovendien eenvoudig te herstellen of te vernieuwen. Meer info: www.forbo.nl

Raad het aantal microvezeldoeken en win een professionele wasautomaat voor uw zorgorganisatie. Tijdens het Nationaal Congres Gastvrijheidszorg 2012 konden bezoekers deelnemen aan een prijsvraag van Miele Professional. Zorgmedewerkster Andrea Lock van de Rivas-locatie Waerthove in Slied-recht wist het juiste aantal doeken te raden in de wasautomaat die stond opgesteld met daarin 74 microvezeldoeken. Binnenkort wordt de professionele wasautomaat offi cieel overgedragen aan en in gebruik genomen door Andrea Lock en locatiedirecteur Twan van den Munckhof van Waerthove.

Waerthove krijgt nieuwe Miele-wasautomaat

38 2012-Juni / ZorgInstellingen

produCt & MArKt

Page 39: Zorginstellingen nr. 4

Mountainlight komt met nieuwe daglichtverlichting voor betere gezondheid

AAL Forum dit jaar in Nederland

Mountainlight introduceert een nieuwe, hoogfrequente, volspectrum daglichtverlichting. Deze levert de dage-lijkse hoeveelheid UV-A, die het lichaam nodig heeft en draagt hiermee volgens de leverancier Mountainlight fors bij aan het terugdringen van ziekteverzuim. “Het grote voordeel van daglichtarmaturen is dat de huid en ogen zo de nodige vitamine D aanmaken en de verlichting het natuurlijke daglicht benadert, waardoor men goed zicht heeft op de werkzaamheden.” Volgens Mountainlight hebben de daglichtarmaturen een langere levensduur dan de conventionele armaturen en leveren daarmee een behoorlijke besparing op, waarmee ze ook nog eens bijdragen aan een beter milieu. “Een aantal bedrijven nam de proef op de som en testte de nieuwe verlichting”, zegt salesmanager Joel Hoornveld van Mountainlight. “Meer dan 90 procent besloot na de testperiode de lampen blijvend aan te schaffen.”Meer info: www.mountainlight.nl

Het AAL Forum 2012 vindt van 24 tot en met 27 sep-tember plaats in het Evoluon in Eindhoven. AAL staat voor Ambient Assisted Living, een samentrekking van Ambient Intelligence en Assisted Living. Het AAL Joint Programma stimuleert het gebruik van innovatieve op ICT-gebaseerde producten en diensten voor goed ouder worden; thuis, onderweg en op het werk. De doelstel-ling is om kwaliteit van leven, zelfstandigheid, deelne-men aan de maatschappij en het langer doorwerken van ‘ouderen’ te bevorderen. Nevendoel is om de kosten van zorg te verlagen. Een vol programma met lezin-gen, pitches, een beurs en ontmoetingen. Ook zijn er fi eld visits, bezoeken aan uitstekende voorbeelden van toepassingen van ICT voor de zorg. De organisatie is in handen van kenniscentrum Smart Homes, ministerie van VWS, provincie Noord-Brabant, gemeente Eindhoven en Brainport Regio. Meer info: www.aalforum.eu

produCt & MArKt

2012-Juni / ZorgInstellingen 39

publiCAties

hier bij om het naleven van de – voor de fi nanciële sector specifi eke – wet- en regelge-ving die te maken heeft met de integriteit en reputatie van de fi nanciële dienstverlener. In het boek Compliance, mijn

vakgebied wordt het vakgebied compliance belicht vanuit de zorgsector, onder meer omdat organisaties met een publiek/privaat karakter, zoals de zorg-sector, steeds meer risicodra-gend worden. Juist omdat deze organisaties niet puur commer-cieel opereren, ontbreekt de marktwerking, waardoor min-der snel sprake is van optimale bedrijfsvoering.Met welke risicos hebben zor-ginstellingen eigenlijk te maken als het gaat om de marktwer-king in de zorg en welke ge-volgen heeft dit? Daar wijst Jan Revenberg de lezer op. Compli-

ance, mijn vakgebied gaat over integriteit en betrouwbaarheid. Natuurlijk wordt er ook ruime aandacht besteed aan de Mede-dingingswet. �

den van de mensen daar. Het boekje Leefplezier inspireert zorginstellingen om leefplezier als uitgangspunt te nemen in de zorgvisie. Organisaties die werken aan leefplezier dragen bij aan een zinvol bestaan van cliënten. Werken aan leefple-zier is niet duurder, het kan binnen de bestaande budget-ten. Het is vooral een kwestie van anders denken en doen en op een creatieve manier inzetten van mensen en mid-delen. Hoe dan? Dit boekje helpt u op weg. Bezoeken aan plekken waar leefplezier leidend is voor bestuurders en medewerkers vormen de basis van deze uitgave. Aan de orde komen zeven elemen-ten die bijdragen aan leef-plezier: jezelf zijn, contacten, rust, actief zijn, jezelf redden, wonen, eten. Ze bieden elk een ingang om leefplezier te realiseren. �

Compliance, mijn vakgebiedAuteur: Jan RevenbergISBN: 9789461769015Prijs: 17,95

Compliance is een algemeen begrip. To comply betekent voldoen aan. Compliance is een begrip dat vooral wordt gebruikt in de fi nanciëledienstverlening. Het gaat

Leefplezier Auteurs: Egbert Bosma enLeontien Giezen-BiegstraatenOnline op www.netwerklevensvragen.nlLeefplezier wil zeggen dat je het naar je zin hebt in het leven. Wie kwetsbaar en afhankelijk wordt, levert vaak op leefplezier in. Voor mensen die in een zorginstelling gaan wonen, ligt het zorgen voor leefplezier deels in de han-

Page 40: Zorginstellingen nr. 4

QuartoDe specialist in betaaloplossingen voor (kleinschalige) zorginstellingenWestbaan 2002841 MC MoordrechtPostbus 592840 AB MoordrechtT 0182-700500E [email protected] www.quarto.nl

Straight Systems Straight Systems, één adres voor al uw kassa- en betalings-uitdagingen in de zorg, ziekenhuizen, bedrijfsrestaurants en leisure.Kattenburg 29-316651 AL DrutenT 0487-517700I www.straight.nl

ServicewijzerAutomAtisering

Beveiliging

VDZ SecurityHoofdkantoorPapendorpseweg 53-593528 BJ UtrechtTel: 030-7991106Regio Kantoor Oost NederlandMetaalstraat 2c7483 PD HaaksbergenT 053-5742294E [email protected] www.vdzsecurity.nlBeveiligingsdiensten voor zorgsector VDZ Security levert vakbekwaam en goed opgeleid beveiligings-personeel.

Bedrijfskleding

erkende certificAtie-instellingen

George Pisa & Zn.Stijlvolle bedrijfs-kledingGeorge Pisa & Zn. TailleursKanaaldijk Noord 15B5613 DZ EindhovenT 040-2433631E [email protected] www.georgepisa.nl

ARTIMO textilesPostbus 11504700 BD RoosendaalDe Meeten 534706 NK RoosendaalT 0165-543940E [email protected] www.artimo.nlArtimo is leverancier van permanent vlam-vertragende gordijn- en meubelstoffen voor projecten.

Bureau Veritas CertificationComputerweg 23821 AJ AmersfoortT 088-4505500E verkoopnederland@ nl.bureauveritas.comI www.bureauveritas.nl

DNV Postbus 95993007 AN RotterdamT 010-29 22 700E [email protected] www.dnv.nl/zorgZichtbare kwaliteit door certificering? DNV certificeert manage-mentsystemen volgens: HKZ, ISO 9001, NTA 8009, NEN 8048, OHSAS 18001, ISO 14001. Onze unieke auditmethode Risk Based Certification® gaat nét even verder en haalt het maximale uit uw certifi-catietraject. Resultaat? Betrouwbare zorg van hoge kwaliteit.

Lloyd’s RegisterQuality AssuranceCertificatie en TrainingWeena-Zuid 1703012 NC RotterdamPostbus 7013000 AS RotterdamT 010-2018445I www.lrqa.nl

TUV Nederland QADe Waal 21c 5684 PH BestT 0499-339500 E [email protected] www.tuv.nlTUV Nederland is uw partner in certificatie: o.a. de HKZ T, V&V, Gehandicaptenzorg, Jeugdzorg, Revalida-tie, Kinderopvang en Zorg-boerderijen en Vei-ligheidsmanagement-systemen. Wij komen graag bij u langs !

fAcilitAire diensten

LanduwascoBellstraat 103133KE VlaardingenE [email protected] www.landuwasco.nlLanduwasco Wasserij-techniek levert meer dan 48 jaar het totale pakket wasmachines, droogmachines en strijkmachines aan de wasserijindustrie, instellingen, campings, hotels, scheepvaart en professionele inhuis-wasserijen.

Newasco

Newasco Diensten BVNijverheidsweg 402102 LL HeemstedeT 023-5474004E [email protected] www.newasco.nlInnovatieve regio-nale wasserijbedrijven met hoge kwaliteit, ontzorgt volledig op het gebied van textielvoorziening. Onze dienstverlening sluit aan op de nieuwe AWBZ. Facturatie per bewoner is mogelijk.

Eromes Pro-jectinrichtersNieuweweg 240Postbus 136600 AA WijchenT 024-7502300I www.eromes.nlEromes ontwerpt, pro-duceert en levert crea-tieve oplossingen voor zorg- en werkomge-vingen. Creativiteit die voorkomt uit nieuwe inzichten en ook door anders te kijken naar bestaande.

E.S.T.I.D.A Interieurontwerp en - fabricage AmsterdamScannerstraat 211033 RV AmsterdamT 020-3371576E [email protected] www.estida.nlE.S.T.I.D.A ontwerpt, realiseert en produ-ceert totaalinterieurs en interieuronder-delen voor zorgin-stellingen, horeca, retail, kantoren en wellness. Uw inrich-tingspartner voor nieuwbouwprojecten, uitbreiding, renova-ties en stoffering.

Gerflor BeneluxPostbus 7102 5605 JC Eindhoven T 040-2661700E [email protected] I www.gerflor.nl of www.gerflor.be Sinds 1937 wereld-wijd producent van professionele PVC projectvloeren en specialist in vloer-oplossingen voor de gezondheidszorg.

evAcuAtie

inrichting

Escape Mobility CompanyMarconistraat 326372 PN LandgraafT 045-5727031E [email protected] www.escape-mobility.com

40 2012-Juni / ZorgInstellingen

Page 41: Zorginstellingen nr. 4

De kosten voor een vermelding in deze Service-rubriek (logo,

adresgegevens en ca. 20 woorden tekst) bedragen

750 euro per jaar. Inclusief plaatsing van

een logo/link op de website www.zorg instellingen.nl in de rubriek

producten.

Informatie: Jeroen Baar:

T 035-6940740E [email protected]

ServicewijzerlABels

ArtevoAlexanderstraat 66882 BG VelpT 026-3619334E [email protected] www.naamlabels.nlZelf investeren of uitbesteden? ARTEVO naamlabels maakt al ruim dertig jaar naamla-bels voor uw kleding die wasecht en chemisch reinigbaar is.

instAllAtietechniek en onderhoud

trAiningen

Bureau Veritas TrainingComputerweg 23821 AJ AmersfoortT 088-4505551F 088-4505555E bvct@

nl.bureauveritas.comI www.bureauveritas.nlTheoretisch of toege-past, standaard of maatwerk, intern of open inschrijving: training is altijd een bron voor het creëren van meerwaarde.

BLR-BimonairconditioningPostbus 72 3417 ZH MontfoortT 0348-472247E airconditioning@ blr-bimon.nlI www.blr-bimon.nlBLR-Bimon is de spe-cialist op het gebied van airconditioning.

Imtech Care & CureRivium Boulevard 1222909 LK Capelle aan den IJsselPostbus 85843009 AN RotterdamT 010-4477400I www.zorg.imtech.nl

412012-Juni / ZorgInstellingen

NIEUWS?

WWW.ZORGINSTELLINGEN.NL

zorginstellingenPlatform voor managers

in ziekenhuizen en ouderenzorg

37e jaargang nr. 4 Juni 2012

Winnaars

Gastvrijheidszorg

Awards

Energie besparen met

slim onderhoud

Feng Shui in Arnhems

verpleeghuis

THEMA ICT &

DOMOTICA

Doe mee!en word lid van het platform ‘vakmensen voor vakmensen’

ZorgInstellingen richt zich op beslissers, directies, facility, kwaliteits- en locatiemanagers van ziekenhuizen en zorginstellingen. Jaarabonnement €107,50 exclusief BTW, buitenland op aanvraag. Gratis tweewekelijkse digitale nieuwsbrief.

ZorgInstellingen is het platform voor managers in ziekenhuizen en ouderenzorg

www.vakmedianet.nl

B+B VAKMEDIANET

informatieplatforms voor professionals

Aanmelden: www.zorginstellingen.nl of email: [email protected]

Page 42: Zorginstellingen nr. 4

42 2012-Juni / ZorgInstellingen

AGeNdA

AdVerteNtie-iNdex

Agendatip? Mail de redactie van ZorgInstellingen: [email protected]

Albron 2

brother international Nederland 23

detron telecom solutions 27

erasmus Academie 7

frieslandCampina dagvers 28

lotus professional 4

Miele professional 36/37

Nsecure 43

smart homes 44

Vedosign 4

23 – 26 septemberHogatec 2012Düsseldorfwww.hogatec.de

3 – 4 oktoberFacilitaire Vakbeurs AsssenAssenwww.facilitairevakbeurs.nl

10 – 12 oktoberHealthCare 2012Busselwww.health-care.be

10 – 13 oktoberRehacareDüsseldorf

21 – 25 oktoberSial 2012Parijswww.sial.fr

24 – 26 oktoberVending ParisParijswww.vendingparis.com

14 – 17 novemberMedicaDüsseldorfwww.medica.de

21 – 22 novemberBeurs Domotica & Slim WonenEindhovenwww.beursdomoticaenslimwonen.nl

Page 43: Zorginstellingen nr. 4

be bright be sure

7648 aw advertentie schoen hoes Nsecure A4.indd 1 19-03-2012 14:57:52

Page 44: Zorginstellingen nr. 4

AAL Forum dit jaar in Nederland

Op 24-27 september vindt in het Evoluon in Eindhoven het AAL Forum 2012 plaats. AAL staat voor Ambient Assisted Living, een samentrekking van Ambient Intelligence en Assisted Living. Verneem alles over het gebruik van innovatieve op ict-gebaseerde producten en diensten voor goed ouder worden; thuis, onderweg en op het werk en natuurlijk in de zorg.Hoe bevorder je kwaliteit van leven, zelfstandigheid, deelnemen aan de maatschappij en het langer doorwerken van ouderen? En dat ook nog eens op een zo effi ciënt mogelijke manier. Het programma biedt uitwisseling van Europese onderzoeksresultaten, praktijkvoorbeelden, producten, ideeën én uiteraard oplossingen.

Bezoek het Aal Forum 2012Schrijf in via www.aalforum.eu @aalforum.eu

Lezingen • Workshops Pitches • Landen paviljoens

Beurs • Field visits En… nuttige ontmoetingen