Godišnji izvještaj - gamn. filetrendovima, u kojima su demokratija, ljudska prava,...

Click here to load reader

  • date post

    30-Aug-2019
  • Category

    Documents

  • view

    2
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Godišnji izvještaj - gamn. filetrendovima, u kojima su demokratija, ljudska prava,...

  • Godinji izvjetaj

    2018. godina kroz nau prizmu

    www.gamn.org

    Podgorica, februar 2019. godina

  • 2

    Za izdavaaBoris Raoni

    UrednicaKristina etkovi

    Autori izvjetajaGA tim

    KorekturaJelena Ristovi

    PrevodJelena Ristovi

    Dizajn i priprema za tampuZoran Zola Vujai

    tampaAP Print Podgorica

    Tira250

    Navoenje i korienje informacija iz ovog izvjetaja u neprofitnim publikacijama ili sredstvima javnog informisanja, u svrhu informisanja graana, kao i korienje za druge nekomercijalne svrhe, dozvoljeno je, uz obavezno navoenje izvora i vlasnika autorskog prava. Korienje materijala u bilo koje druge svrhe nije doputeno bez prethodnog odobrenja Graanske alijanse.

    Pojedine slike u izvjetaju su preuzete sa interneta u skladu sa Creative Commons licence.

    Izrazi koji se u ovom izvjetaju koriste za fizika lica u mukom rodu podrazumijevaju izraze u enskom rodu.

  • 3

    SADRAJ

    Uvod ................................................................................................................................. 4

    Nova struktura za nove izazove ........................................................................................6

    Programske aktivnosti: Program ljudskih prava i pravde ..................................................7

    Medijski program ........................................................................................................... 12

    Dobro upravljanje ........................................................................................................... 17

    Projekti 2018/2019 ......................................................................................................... 22

    Kandidature/lanstva ..................................................................................................... 25

    Rekli su o nama... ........................................................................................................... 26

    Prihodi i rashodi ............................................................................................................. 28

    Donatori ......................................................................................................................... 29

    Partneri .......................................................................................................................... 30

    Graanska alijansa.......................................................................................................... 34

  • 4

    UVOD

    Za nama je jo jedna godina tokom koje se crnogorsko drutvo nedovoljnom brzinom nastavilo pribliavati Evropskoj uniji, kao simbolikom okviru potovanja principa ljudskih prava i vladavine zakona. Polako ali sigurno sve je manje poglavlja koja treba otvoriti, zakona koje treba usvojiti ili strategija koje treba zapoeti. Sve je manje mogunosti za formalno ispunjavanje mjerila drutvenih promjena. S druge strane, sutinski napredak, kao predvieni rezultat zatvaranja poglavlja, implementacija zakona i realizacija strategija jo uvijek je nedostian. Na alost, i pored nesporne kljune odgovornosti sve tri grane vlasti, predstavnici politiikih partija, medija i civilnog drutva nisu uspjeli da nametnu kvalitetne alternative i usmjere proces drutvenih reformi linim primjerima.

    Takva situacija potencira prvi kljuni problem crnogorskog drutva - slabo ko prepoznaje javni interes, jer se javna scena pretvara u arenu klanovskih sukoba, zamaskiranih brigom o dravi, ljudskim pravima, reformama, ekonomijom ili ivotnom okolinom.

    Bili smo svjedoci jo jedne godine tokom koje se crnogorsko drutvo presporo nastavilo udaljavati od negativnog nasljea devedesetih godina, koje je obiljeio ratni kolaps svih drutvenih uzusa i poetak velikih privatizacija steenih drutvenih resursa. Drutvena rekonfiguracija, kao rezultat tih promjena i danas je najvea prepreka smislenim promjenama u crnogorskom drutvu. No, rijetko je ko spreman da se suoi sa runom slikom crnogorskog drutva, stoga su pogledi toliko usmjereni ka idealizovanoj prolosti, u kojoj traimo legitimitet za dananje politiko djelovanje.

    Antifaisti i suverenisti ponosno promoviu SFRJ ikonografiju, slavei dananju Crnu Goru kao nastavak jugoslovenskog antifaizma i meuetnikog sklada. Naravno, pametno utei na zabrinjavajue podatke o porastu etnikih distanci u modernoj Crnoj Gori, a da ne govorimo o razbijanju ekonomske supstance socijalistike Crne Gore koju dananji neoliberali, uprkos strastvenoj posveenosti, jo uvijek nisu uspjeli dokrajiti kroz nestvarne privatizacije i privatno-javna partnerstva. S druge strane, revizijom istorijskih injenica i usponom nacionalizma i klerikalizma prikrivenih zabrinutou zbog brojnih i nespornih krenja ljudskih prava tokom komunizma, nastoje se ukinuti kljuna nasljea sekularne i antiastike jugoslovenske tradicije, poevi od ideje graanske drave do rodne ravnopravnosti.

  • 5

    Takva situacija potencira drugi kljuni problem crnogorskog druta borba oko novog tumaenja prolosti nije dokona polemika razliitih istorija i istoriara, ve fundamentalni sukob razliitih vizija budunosti.

    Kontekst crnogorskih drutvenih reformi, omeen sa ova dva problema, dodatno je zakomplikovan politikom krizom, kao i izrazito nepovoljnim regionalnim i globalnim trendovima, u kojima su demokratija, ljudska prava, iskonski liberalizam i solidarnost najvei gubitnici.

    To je i kontekst u kojem Graanska alijansa nastavlja sa svojom misijom i svojim aktivnostima.

    Kada smo krenuli sa ujedinjavanjem nekoliko aktivistikih organizacija mislili smo da e u 2018. godini veina problema kojima se bavimo i teze koje zastupamo biti nezanimljiva veini graana, jer jednostavno nee predstavljati toliko bitne drutvene probleme. Na alost, nismo bili u pravu. Te teme su danas jo vanije nego prije sedam godina.

    No, ni mi nismo sami. Nastavili smo sa umreavanjem svih graanskih aktivista. I dalje smo vie na terenu, sa rtvama krenja ljudskih prava, negoli na brojnim okruglim stolovima i seminarima. I dalje smo mnogo vie u drutvu ljudi koji slabije razumiju fraze kao to su logframe, lump sum ili overheads, ali itekako poznaju svoje lokalne zajednice i probleme obinih ljudi.

    Vidimo se u 2019!

    Boris Raoni

    Programski direktor

  • 6

    NOVA STRUKTURA ZA NOVE IZAZOVE

    Uspjeno smo ostvarili zacrtani Strateki plan iz prethodnih godina, a poetkom godine kreirali smo novi ijim sprovoenjem idemo kroz nove izazove i odgovarajui na potrebe sa kojima se suoavamo na putu izgradnje demokratskog drutva evropskih vrijednosti.

    U cilju efikasnijeg obavljanja posla, kao i potrebama i informacijama koje smo u prethodnom periodu dobijali sa terena, odluili smo se na prestruktuiranje programa. Donijeli smo zajedniku odluku i poetkom 2018. godine, umjesto pet dotanjih programa - formirali tri nova programa.

    Program ljudskih prava i Program vladavine prava ujedinjeni su u Program ljudskih prava i pravde.

    Program dobrog upravljanja i kola demokratskog rukovoenja sada su dio Dobrog upravljanja. kola demokratskog rukovoenja prerasla je u kolu politikih studija.

    I dalje smo zadrali Medijski program.

  • 7

    PROGRAMSKE AKTIVNOSTI

    PROGRAM LJUDSKIH PRAVA I PRAVDE

    Program ljudskih prava i pravde bio je fokusiran na suoavanje sa prolou, probleme torture i diskriminacije, politiki motivisano nasilje, slobodu izraavanja, slobodu udruivanja i okupljanja, zatitu linih podataka, vjerske slobode, manjinska prava, status raseljenih lica, ekonomska i socijalna prava, kao i obiljeavanje vanih datuma iz ove oblasti.

    Kroz ovaj program pratili smo kvalitet sprovoenja zakona, ali i radili monitoring, istraivanja i dokumentovanja krenja ljudskih prava, njihovo procesuiranje i zastupanje rtava pred nadlenim sudovima i dravnim organima. Neke od aktivnosti podrazumijevale su i kontrolu rada sudova, tuilatva, Uprave policije, ZIKS-a i drugih dravnih institucija, kao i edukaciju donosilaca odluka i lidera.

    Kroz projekat Reforma sistema izvrenja krivinih sankcija, koji je finansirala Ambasada Holandije i koji je zapoet 2016. a zavren sredinom 2018. godine, pruili smo podrku sistemu izvrenja krivinih sankcija sa fokusom na izazove u oblasti bezbjednosti i potovanje ljudskih prava lica koja su liena slobode. Tokom projekta: odrana je konfrencija sa preko 50 uesnika i donosioca odluka; objavljen je dvogodinji izvjetaj o stanju potovanja ljudskih prava lica koja se nalaze u zatvoru, psihijatrijskoj bolnici i policijskim pritvorima; realizovan je veliki broj obuka za slubenike obezbjeenja, policije i medicinskog osoblja u ZIKS-u; redovno je sprovoen monitoring prostorija za

    zadravanje i objavljena je analiza sa preporukama koja se odnosi na sistem bezbjednosti.

  • 8

    Projektom Zajedno za progres u pregovarakim poglavljima 23 i 24, koji je finansijski podrao BTD (The Balkan Trust for Democracy - German Marshall Fund Project), eljeli smo da utvrdimo kljune slabosti u pravosudnom sistemu, posebno u radu osnovnih sudova putem graanskog monitoringa i na taj nain pruimo osnovu za zagovaranje odrivih rjeenja u okviru pomenutih poglavlja. Cilj nam je bio da zaponemo javni dijalog i angaujemo kljune zainteresovane strane kako bi radili na pronalaenju rjeenja za pitanja postizanja standarda za poglavlja 23 i 24.

    Tokom pomenutog projekta objavili smo bilten Bukovica savren zloin, kao i publikaciju Pregled pregovarakog procesa za poglavlja 23 i 24. Potpisali smo memorandume o saradnji sa Odborom za ljudska prava i slobode, Odborom za evropske integracije i Zakonodavnim odborom Skuptine, kao i sa Vrhovnim sudom Crne Gore. Odrali smo i seminar u koli politikih studija na temu pregovarakih poglavlja 23 i 24, a u 2019. godini oekuje nas monitoring rada osnovnih sudova.

    Sprovodei projekat Osnaivanje Direkcije za uslovn