› wp-content › uploads › 2018 › 11 ›...

Click here to load reader

  • date post

    26-Feb-2020
  • Category

    Documents

  • view

    7
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of › wp-content › uploads › 2018 › 11 ›...

  • 1

    БОЛОВСРОЛЫН ХҮРЭЭЛЭН

    СУУРЬ БОЛОВСРОЛЫН “БАЙГАЛИЙН УХААН”-Ы СУРГАЛТЫН ЦӨМ ХӨТӨЛБӨРИЙГ ХЭРЭГЖҮҮЛЭХ

    ЗӨВЛӨМЖ

    БИОЛОГИ

    Улаанбаатар хот 2015 он

  • 2

    БИОЛОГИЙН СУРАЛЦАХУЙН УДИРДАМЖ БОЛОВСРУУЛСАН БАГИЙН БҮРЭЛДЭХҮҮН

    А. Энхтогтох Боловсролын хүрээлэн, СХСС-ийн ЭША Ш. Оюунгэрэл МУИС, ШУС-ийн Биологийн тэнхмийн багш, Ph.D М. Мөнхбаатар МУБИС, МБУС-ийн биологийн тэнхимийн эрхлэгч, Ph.D Ц. Хонгорзул МУБИС, МБУС-ийн биологийн тэнхимийн багш, Ph.D Э. Мөнгөнтулга МУБИС, МБУС-ийн биологийн тэнхимийн багш М. Оюунчимэг БМДИ-ийн биологийн арга зүйч Д. Мөнхтуяа “Шинэ эрин” сургуулийн биологийн багш О. Мөнхжаргал “Монгол тэмүүлэл”сургуулийн биологийн багш

  • 3

    СУУРЬ БОЛОВСРОЛЫН БИОЛОГИЙН ХИЧЭЭЛИЙН АГУУЛГЫН ЗАЛГАМЖ ХОЛБОО

    Агуулгын хүрээ

    Анги

    YI YII YIII IX

    Амьд биеийн үндсэн шинж, ангилал

    Амьд биеийн үндсэн шинж Б6.1.1.Амьд биеийн онцлог шинж, үйл ажиллагаа(хооллох, амьсгалах, ялгаруулах, мэдрэх, үржих, өсөх, хөгжих, хөдлөх)-г тайлбарлах Амьд биеийн олон янз байдал Б6.1.2.Амьд биеийн үндсэн шинжид үндэслэн орон нутгийнхаа ургамал, амьтдыг ангилах

    Амьд биеийн үндсэн шинж Б7.1.1.Амьд биеийн үндсэн шинжийг Монгол орны болон бусад орны янз бүрийн амьд биеэр жишээлэн тайлбарлах Амьд биеийн ангилал Б7.1.2.Амьд биеийн 5 аймаг ба ургамал, амьтны аймгийн гол бүлгүүдийг ялган таних Б7.1.3. Нэг эстэн ба вирус зэрэг бичил биетнийг судлах

    Биологийн олон янз байдал ба ангилал Б8.1.1.Ангилал зүйн том нэгжийн (хүрээ, анги) үндсэн шинжүүд, тэдгээрийг ашиглан ургамал амьтныг таних энгийн түлхүүр зохиох

    Биологийн олон янз байдал ба ангилал Б9.1.1.Ангилал зүйн бага нэгж (баг, овог зарим төрөл зүйл)- ийн онцлог шинжийг ашиглан зарим амьд биеийг ялган таних, тодорхойлох

    Амьд биеийн бүтэц, амьдралын үйл ажиллагаа

    Эс, эд, эрхтэн Б6.2.1. Хүний биеийн эрхтний байрлал, үүргийг мэдэх Б6.2.2.Цэцэгт ургамлын гол эрхтэн үндэс, иш, навчны байрлал, үүргийг мэдэх Б6.2.3.Гэрлийн микроскоп ашиглан ургамал, амьтны эсийн бүрхүүл, бөөм, сийвэн гэсэн үндсэн бүтцийг тайлбарлах

    Эсийн бүтэц, зохион байгуулалт Б7.2.1.Амьтан, ургамлын эсийн бүтцийн ялгааг зураг болон микроскоп ашиглан судлах,зурах, тайлбарлан бичих Б7.2.2.Навчны баганан эс, амьтны элэгний эсийн бүтцийг микроскопоор харж дүрслэх, ялган таних Хүний хооллолт Б7.2.3.Хоолны найрлага, шим тэжээлийн бодисын

    Эсийн бүтэц, зохион байгуулалт Б8.2.1. Эсийн хромосомын тухай мэдэх, митоз хуваагдлыг тайлбарлах Хүний хооллолт Б8.2.2.Хүний хоол боловсруулах замын

    Эсийн хэмжээ, эсийн хуваагдал Б9.2.1.Эс түүний эрхтэнцрүүдийн хэмжээг мм-ээр илэрхийлэх, өсгөлтийг тооцох Б9.2.2.Эсийн мейоз хуваагдлыг тайлбарлах Хүний хооллолт Б9.2. 3. Хүний хоол боловсруулах эрхтэн тогтолцооны бүтэц, үүргийг

  • 4

    Б6.2.4. Эсүүдийн хэлбэр нь түүний гүйцэтгэх үүрэгтэй зохилдсон болохыг зарим онцлог эсээр жишээлэн тайлбарлах Б6.2.5.Эсээс эд, эрхтэн, амьд бие махбод үүсэхийг ойлгох /Булчингийн агшилт суналт, ясны үе, араг ясны үүргийг судлах/ Бичил биетний үйл ажиллагаа Б6.2.6.Бичил биетэн амьд бие болохыг судалж мэдэх Б6.2.7. Хүнсний бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл, өвчин үүсгэх зэрэгт бичил биетний гүйцэтгэх үүргийг судалж мэдэх Б6.2.8. Бичил биетэн задлагч амьд бие болохыг ойлгож үүргийг тайлбарлах

    үүргийг таньж мэдэх Б7.2.4.Хүнсний бүтээгдэхүүний найрлага, илчлэгийг тодорхойлох, хооллох хэв маягаа хянах Амьсгал Б7.2.5.Хүний амьсгалын эрхтэн тогтолцооны бүрэлдэхүүн хэсгүүдийг таньж, тэдгээрийн байрлал, үүргийг мэдэх Хүний биед бодис зөөвөрлөгдөх Б7.2.6.Хүний цусны эргэлтийн эрхтэн тогтолцоо - зүрх, судасны байрлал, үүргийг мэдэх Б7.2.7. Цусны эсүүдийн зураг болон байнгын бэлдмэлийг микроскопоор харж ялган таних, үүргийг судлах

    эрхтнүүдийг таньж, тэдгээрийн байрлал үүргийг мэдэх Б8.2.3. Хоол тэжээлээр авсан шим бодис задрах, нийлэгжих явцыг загварчлах Б8.2.4. Шим ба шим бус бодисуудын биологийн ач холбогдлыг тайлбарлах, зарим витамин, эрдэс бодис дутагдахад илрэх шинж тэмдгийг хэлэлцэх Амьсгал Б8.2. 5. Хүний амьсгал ба хийн солилцоог тайлбарлах Хүний биед бодис зөөвөрлөгдөх Б8.2. 6.Цус нэг чигт урсахыг зүрхний бүтэцтэй холбон тайлбарлах Б8.2.7. Артери, вен, хялгасан судасны бүтэц нь гүйцэтгэх үүрэгтэйгээ хэрхэн зохицсон болохыг тайлбарлах, зарим эрхтнүүдэд очиж байгаа болон гарч байгаа судасуудыг нэрлэх Б8.2.8. Цусны их, бага эргэлтийг тайлбарлах

    тайлбарлах Б9.2.4. Хүнсний бүтээгдэхүүний цардуул, сахар, уураг, өөх тосыг туршилтаар илрүүлэх Б9.2.5.Хоол боловсруулах үйл явцыг тайлбарлах, түүнд энзим биохурдасгуурын үүрэгтэйг ойлгох Б9.2. 6. Дэлхийн хүн амын хүнс тэжээлийн хүрэлцээ хангамж, ган гачиг, үер усны аюул, хүн амын тоо хэт ихсэх асуудлуудын талаар хэлэлцэх Амьсгал Б9.2.7.Аэроб амьсгалыг тодорхойлж, тайлбарлах ба үгэн тэгшитгэлээр илэрхийлэх Хүний биед бодис зөөвөрлөгдөх Б9.2.8.Зүрхний бүтцийн хэсгүүд нь үйл ажиллагаатайгаа нарийн зохилдсон болохыг тайлбарлах, цусны эргэлтийн хурдад дасгал хөдөлгөөн хэрхэн нөлөөлөхийг илрүүлэх

    Б9.2.9. Зүрхний титэм судас нарийсах өвчний шалтгаан, түүнээс урьдчилан сэргийлэх боломжийг хэлэлцэх Б9.2.10. Цусны зөөвөрлөх

  • 5

    Бодис эрүүл мэндэд нөлөөлөх нь Б8.2. 10.Эм,түүний нөлөөллийг тайлбарлах Б8.2.11.Бактерийн халдварыг эмчлэхэд антибиотик хэ